Elektrik Üretim AŞ (EÜAŞ), Türkiye'nin enerji altyapısının önemli tesislerinden Hirfanlı Barajı ve Hidroelektrik Santrali'nde (HES) kapsamlı bir rehabilitasyon çalışması başlattı. Yerli teknoloji kullanılarak yürütülen modernizasyon süreci, santralin üretim kapasitesini artırmayı ve enerji verimliliğini yükseltmeyi hedefliyor. Hirfanlı HES, 1959 yılında hizmete girmiş olup, yıllık ortalama 400 milyon kilovatsaat elektrik üretimiyle Türkiye'nin enerji arz güvenliğinde kritik bir role sahip.
Rehabilitasyon kapsamında neler yapılacak?
EÜAŞ yetkililerinden alınan bilgiye göre, rehabilitasyon projesi kapsamında santralin türbin ve jeneratör üniteleri yenilenecek, kontrol sistemleri modernize edilecek ve yardımcı ekipmanlar revize edilecek. Çalışmalarda yerli mühendislik ve üretim kapasitesinin kullanılmasına özen gösteriliyor. Proje tamamlandığında, Hirfanlı HES'in kurulu gücü 128 megavattan 140 megavata çıkarılacak ve yıllık üretim miktarı yüzde 10 artışla 440 milyon kilovatsaate ulaşacak. Ayrıca, tesisin ömrü 30 yıl daha uzatılacak.
Modernizasyonun bir diğer ayağı ise dijital dönüşüm. Santralin izleme ve kumanda sistemleri, yapay zeka tabanlı yazılımlarla güncellenecek. Bu sayede arıza tespiti ve bakım süreçleri hızlanacak, işletme maliyetleri düşürülecek. EÜAŞ, bu dönüşümle Hirfanlı HES'i akıllı santral haline getirmeyi amaçlıyor.
Yerli üretim ve enerji bağımsızlığı
Hirfanlı HES'in rehabilitasyonu, Türkiye'nin enerjide dışa bağımlılığını azaltma hedefiyle de uyumlu. Projede kullanılan türbin kanatları, jeneratör statorları ve diğer kritik parçalar, yerli firmalar tarafından üretiliyor. EÜAŞ yetkilileri, bu sayede döviz tasarrufu sağlanırken, Türk sanayisinin hidroelektrik teknolojilerinde yetkinliğinin de arttığını vurguluyor. Enerji Bakanlığı verilerine göre, Türkiye'de 2023 yılı sonu itibarıyla hidroelektrik kurulu gücü 32 bin megavatı aşmış durumda. Hirfanlı HES'in yenilenmesi, bu alandaki yerli teknoloji kullanımının yaygınlaştırılması açısından önemli bir örnek teşkil ediyor.
Ekonomik boyutuna bakıldığında, rehabilitasyonun maliyetinin yaklaşık 500 milyon lira olduğu belirtiliyor. Bu yatırımın, enerji üretimindeki artış ve bakım giderlerindeki azalma sayesinde 5 yıl içinde kendini amorti etmesi bekleniyor. Ayrıca, santralin işletme süresinin uzaması, uzun vadede daha stabil bir enerji arzı sağlayacak.
Hirfanlı Barajı, sadece enerji üretimiyle değil, aynı zamanda sulama ve taşkın kontrolüyle de bölge ekonomisine katkıda bulunuyor. Rehabilitasyonun barajın bu fonksiyonlarına olumsuz bir etkisi olmayacağı, aksine modernizasyonun baraj ömrünü uzatacağı ifade ediliyor. Çalışmaların 2025 yılı sonunda tamamlanması planlanıyor.
Türkiye'nin enerji altyapısında yerli teknolojinin payının artırılması, son yıllarda kamu politikalarının öncelikli hedefleri arasında yer alıyor. Hirfanlı HES'in yenilenmesi, bu politikanın somut bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Enerji sektörü temsilcileri, benzer rehabilitasyon projelerinin diğer eski santraller için de hayata geçirilmesi gerektiğini belirtiyor.
