Marmara Denizi'nin doğu ucunda yer alan İzmit Körfezi'nde deniz suyunun rengi aniden kahverengiye döndü. Özellikle kıyı şeridinde yoğunlaşan renk değişimi bölge halkında tedirginliğe neden oldu. Uzmanlar, geçtiğimiz yıllarda Marmara Denizi'ni etkisi altına alan müsilajın geri döndüğü yönündeki spekülasyonlara karşı net açıklama yaptı.
Uzman isimden açıklama: Müsilaj değil, evsel atık kaynaklı plankton patlaması
Kocaeli Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halim Aytekin Ergül, konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, denizdeki kahverengileşmenin müsilajla ilgisi olmadığını vurguladı. Ergül, "Bu durum evsel atıklardan beslenen mikroskobik canlıların, özellikle diyatome ve dinoflagellat gibi plankton türlerinin aşırı çoğalmasından kaynaklanıyor. Suya giren organik madde miktarı arttıkça bu canlılar kontrolsüz bir şekilde çoğalıyor ve suyun rengini değiştiriyor" dedi.
Renk değişimi kıyı şeridinde yoğunlaştı
İzmit Körfezi'nin özellikle doğu kıyılarında, Derince, Körfez ve Yarımca açıklarında gözlemlenen renk değişimi, balıkçılar ve sahilde gezinti yapan vatandaşlar tarafından fark edildi. Bazı vatandaşlar durumu cep telefonlarıyla kaydederek sosyal medyada paylaştı. Körfezde bir tekneyle balık avına çıkan İsmail Yılmaz, "Dün denize baktığımızda su sanki çamur gibiydi. İlk başta müsilaj sandık ama kokusu farklıydı" ifadelerini kullandı.
Evsel atık arıtma tesislerinin yetersizliği sorunu büyütüyor
Prof. Dr. Ergül, sorunun temelinde evsel atık yönetimindeki eksiklikler olduğuna dikkat çekti. Marmara Denizi'ne kıyısı olan birçok ilde atık su arıtma tesislerinin yetersiz kaldığını ifade eden Ergül, "Özellikle yağışların ardından atık su taşkınları ve kanalizasyon deşarjları denize besin maddesi taşıyor. Bu da plankton patlamalarına neden oluyor. Sorunun kalıcı çözümü için arıtma tesislerinin kapasitesi artırılmalı" dedi.
Müsilaj travması hâlâ taze
2021 yılında Marmara Denizi'ni saran müsilaj (deniz salyası) felaketi, bölgedeki ekosistemi ve ekonomiyi ciddi şekilde etkilemişti. Balıkçılık faaliyetleri durma noktasına gelmiş, turizm sektörü büyük zarar görmüştü. Bu nedenle vatandaşlarda herhangi bir renk değişimine karşı hassasiyet oluştu. Ancak uzmanlar, müsilajın karakteristik yapışkan ve sümüksü yapısının aksine şu anki durumun suda askıda katı madde yoğunluğundan kaynaklandığını belirtiyor. İzmit Körfezi'nde benzer olayların daha önce de yaşandığını söyleyen Prof. Dr. Ergül, "Bu tamamen besin kirliliğine bağlı bir alg patlaması. Müsilaj değil" ifadelerini kullandı.
Yetkililere çağrı: Denetimler artırılmalı
Uzmanlar, benzer olayların tekrarlanmaması için atık su arıtma tesislerinin denetimlerinin sıkılaştırılması ve evsel atıkların denize ulaşmasının engellenmesi gerektiğini vurguluyor. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın konuya hassasiyetle yaklaştığı, bölgede su kalitesi ölçümlerinin devam ettiği öğrenildi. Yetkililer, durumun yakından takip edildiğini ve gerekli önlemlerin alınacağını açıkladı. Marmara Denizi'nin hassas ekosistemi, bu tür kirlilik olaylarına karşı korunmadığı takdirde daha büyük ekolojik sorunlarla karşı karşıya kalabilir. İzmit Körfezi'ndeki bu olay, kentsel atık yönetiminin ne kadar kritik olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi. Bölge halkı, yetkililerin bir an önce somut adımlar atmasını bekliyor.