Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün peş peşe yaptığı sıcak hava dalgası uyarılarının ardından, tıp dünyasından hayati bir çağrı geldi. Sağlık uzmanları, özellikle kronik hastalığı bulunan vatandaşları uyararak, yüksek sıcaklıkların 8 yaygın ilacın yapısını bozarak etkisiz hale getirebileceğini veya ölümcül yan etkilere yol açabileceğini bildirdi. Türkiye genelinde hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin 8-10 derece üzerine çıkması beklenirken, uzmanlar ilaçların doğru saklanması ve kullanımı konusunda kritik tavsiyelerde bulunuyor.
Hangi ilaçlar risk altında?
Türk Eczacılar Birliği ve çeşitli tıp derneklerinin ortak açıklamasına göre, sıcak havalarda bozulma riski en yüksek olan ilaçlar arasında insülin ve diğer diyabet ilaçları, astım spreyleri, tansiyon ilaçları, tiroid hormonları, doğum kontrol hapları, epilepsi ilaçları, bazı antibiyotikler ve kan sulandırıcılar yer alıyor. Özellikle insülin kalemlerinin 30°C üzerinde etkinliğini kaybettiği, astım spreylerinin ise aşırı sıcakta patlama riski taşıdığı belirtiliyor. Tansiyon ilaçlarındaki etken maddelerin ise yüksek sıcaklıkta kimyasal yapı değiştirerek toksik hale gelebildiği vurgulanıyor.
İlaçlar nasıl saklanmalı?
Uzmanlar, ilaçların serin ve kuru yerlerde, doğrudan güneş ışığından uzakta saklanması gerektiğini hatırlatıyor. İdeal saklama sıcaklığı 15-25°C arası. Arabada, plaj çantasında veya mutfak tezgahında bırakılan ilaçların kısa sürede bozulabileceği ifade ediliyor. Ayrıca, ilaçların etiketlerinde belirtilen saklama koşullarına mutlaka uyulması, son kullanma tarihi geçmiş ilaçların kullanılmaması gerekiyor. İlaçların renginde, kokusunda veya kıvamında değişiklik fark edilirse derhal eczacıya danışılması öneriliyor.
Kronik hastalar için özel önlemler
Kronik hastalığı olan bireylerin sıcak hava dalgası sırasında ilaçlarını yanlarında taşırken özel izolasyonlu soğutucu çantalar kullanması tavsiye ediliyor. Ayrıca, ilaç alım saatlerinin günün serin saatlerine kaydırılması, bol sıvı tüketilmesi ve güneşin en dik olduğu 10.00-16.00 saatleri arasında dışarı çıkılmaması öneriliyor. Tansiyon ve şeker hastalarının semptomlarını daha sık takip etmesi, herhangi bir olumsuz durumda vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurması gerekiyor.
Sağlık Bakanlığı, sıcak hava dalgası nedeniyle acil servis başvurularında artış beklediklerini duyurdu. Vatandaşların ilaç kullanımı ve saklanması konusunda bilinçli olması, olası sağlık risklerini minimize edecektir. Sıcaklıkların önümüzdeki hafta boyunca etkili olması beklenirken, uzmanlar özellikle 65 yaş üstü ve kronik hastalığı olan bireylerin dikkatli olması gerektiğini vurguluyor. Bu tür uyarılar, iklim değişikliğiyle birlikte artan sıcak hava dalgalarının halk sağlığı üzerindeki etkilerini bir kez daha gözler önüne seriyor.
