Avrupa genelinde etkili olan ve 'ısı kubbesi' olarak adlandırılan yüksek basınç sistemi, kıta genelinde hava sıcaklıklarını mevsim normallerinin 15 derece üzerine çıkararak tarihi rekorların kırılmasına ve can kayıplarına yol açtı. İspanya, Fransa, İtalya ve Almanya başta olmak üzere birçok ülkede mayıs ayı için benzeri görülmemiş sıcaklıklar kaydedildi. Yetkililer, aşırı sıcakların neden olduğu sağlık sorunları ve orman yangınlarıyla mücadele ediyor.
Sıcaklık rekorları kırıldı
İspanya'nın güneyindeki Sevilla kentinde termometreler 42 dereceyi gösterirken, Fransa'da Bordeaux ve Lyon gibi şehirlerde 40 derecenin üzerinde sıcaklıklar ölçüldü. Almanya'da Mayıs ayı için en yüksek sıcaklık rekoru 36.5 derece ile kırıldı. İtalya'da ise Roma, Floransa ve Napoli gibi şehirlerde sıcaklıklar 38 dereceye ulaştı. Meteoroloji uzmanları, bu sıcaklıkların normalde Temmuz-Ağustos aylarında görüldüğünü ancak bu yıl mayıs ayında yaşandığını belirtiyor.
Can kayıpları ve sağlık uyarıları
İspanya'da aşırı sıcaklara bağlı olarak en az 10 kişi hayatını kaybetti. Fransa'da ise 5 kişinin sıcak çarpması nedeniyle öldüğü bildirildi. Yetkililer, özellikle yaşlılar ve kronik hastalığı olanlara sıcak saatlerde dışarı çıkmamaları ve bol sıvı tüketmeleri uyarısında bulundu. Birçok şehirde serinleme merkezleri açıldı ve toplu taşıma araçlarında ücretsiz su dağıtımı yapılmaya başlandı.
Orman yangınları tehdidi
Aşırı sıcaklar, Avrupa'da orman yangını riskini de artırdı. İspanya'nın Katalonya bölgesinde 500 hektardan fazla alan kül oldu. Fransa'nın güneyinde de yangınlar kontrol altına alınmaya çalışılıyor. İtalya'da ise Sicilya adasında yangın söndürme çalışmaları devam ediyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin bu tür aşırı hava olaylarının sıklığını ve şiddetini artırdığına dikkat çekiyor.
Ekonomik etkiler
Avrupa'da tarım sektörü de sıcaklardan olumsuz etkileniyor. Özellikle buğday, mısır ve zeytin gibi ürünlerde verim kaybı bekleniyor. İspanya ve İtalya'daki zeytinyağı üretiminin bu yıl önemli ölçüde düşebileceği tahmin ediliyor. Ayrıca enerji talebi, klima kullanımının artmasıyla rekor seviyelere ulaştı. Elektrik fiyatlarında yükseliş yaşanırken, hükümetler vatandaşları tasarruf tedbirlerine uymaya çağırıyor.
Değerlendirme
Bu yıl mayıs ayında yaşanan aşırı sıcaklar, iklim değişikliğinin etkilerinin artık mevsim normallerini tamamen değiştirdiğini gösteriyor. Uzmanlar, bu tür olayların önümüzdeki yıllarda daha sık ve daha şiddetli yaşanacağı konusunda uyarıyor. Avrupa ülkelerinin, hem kısa vadede halk sağlığını korumak hem de uzun vadede iklim krizine karşı somut adımlar atmak zorunda olduğu açıkça görülüyor.
