ABD Başkanı Donald Trump'ın şubat ayında yürürlüğe koyduğu ve birçok ülkeyi etkileyen yeni vergi düzenlemesi, süresinin dolmasına kısa bir süre kala Beyaz Saray'da yeniden masaya yatırıldı. Financial Times'ın ABD'li yetkililere dayandırdığı habere göre, yeni vergi paketi kapsamında 60'a yakın ülke daha radara alınmış durumda. Bu ülkelerin listesi ve uygulanacak oranlar üzerinde çalışmaların sürdüğü belirtilirken, düzenlemenin küresel ticarette yeni bir dönemi başlatması bekleniyor.
Hedefteki ülkeler ve sektörler
Haberde adı geçen yetkililere göre, yeni vergi düzenlemesi özellikle ABD'ye fazla ihracat yapan ve ticaret fazlası veren ülkeleri hedef alacak. Bu ülkeler arasında Çin, Almanya, Japonya, Güney Kore ve Meksika gibi büyük ekonomilerin yanı sıra daha küçük ama stratejik öneme sahip ülkeler de bulunuyor. Vergi oranlarının sektörel bazda değişiklik göstereceği, otomotiv, çelik, ilaç ve teknoloji ürünlerine yönelik ek tarifelerin gündemde olduğu ifade ediliyor.
Tepkiler ve olası etkiler
Trump yönetiminin bu hamlesi, uluslararası arenada sert tepkilere yol açtı. ABD Ticaret Temsilciliği, söz konusu vergilerin Amerikan işçisini ve sanayisini koruma amacı taşıdığını savunurken, AB ve Çin gibi ticaret ortakları, bu adımın küresel ticaret savaşlarını körükleyebileceği uyarısında bulundu. Ekonomistler ise yeni vergilerin ABD'de tüketici fiyatlarını artırabileceği ve tedarik zincirlerinde aksamalara yol açabileceği konusunda uyarıyor. Dünya Ticaret Örgütü'nün konuyla ilgili bir soruşturma başlatabileceği belirtilirken, Beyaz Saray'ın bu eleştirilere rağmen planını uygulamaya kararlı olduğu görülüyor.
Yeni vergi düzenlemesinin, ABD'nin müttefikleriyle ilişkilerini de test edeceği öngörülüyor. Özellikle NATO üyesi ülkelerin bu kapsamda hedef alınması, transatlantik bağlar üzerinde olumsuz etki yapabilir. Öte yandan, Trump'ın seçim vaatleri arasında yer alan ticaret açığını kapatma hedefinin bu adımla gerçekleştirilmek istendiği düşünülüyor. Ancak bu tür korumacı politikaların kısa vadede fayda sağlasa da uzun vadede rekabeti azaltacağı ve verimliliği düşüreceği yönünde görüşler de var.
Konuya dair bağımsız değerlendirmeler, ABD'nin bu hamlesinin, küresel ekonomideki dengeleri kalıcı olarak değiştirebilecek nitelikte olduğunu ortaya koyuyor. Ülkelerin misilleme olarak benzer vergiler uygulaması halinde, dünya ticaretinde önemli bir daralma yaşanabilir. Bu durum, özellikle gelişmekte olan ülkeler için ciddi ekonomik zorluklar anlamına geliyor. Beyaz Saray'ın önümüzdeki haftalarda yapacağı resmi açıklamanın, hem piyasalar hem de uluslararası ilişkiler açısından belirleyici olması bekleniyor.