Dünya genelinde obezite tedavisinde devrim yaratan Ozempic ve Wegovy gibi GLP-1 reseptör agonistleri, kilo vermede etkili olsa da yeni bir araştırma, bu ilaçların kalp sağlığı üzerinde beklenmedik riskler taşıdığını ortaya koydu. Avrupa Kardiyoloji Derneği kongresinde sunulan çalışmaya göre, ilacı kullanan bazı hastalarda kalp kasında incelme ve ritim bozuklukları tespit edildi. Uzmanlar, bu durumun özellikle önceden kalp rahatsızlığı bulunan kişiler için ciddi sonuçlar doğurabileceği konusunda uyarıyor.
Araştırma ne söylüyor?
Danimarka'daki Kopenhag Üniversitesi'nden araştırmacılar, 12 hafta boyunca GLP-1 ilacı kullanan 100 obez hastayı manyetik rezonans görüntüleme (MRG) ile takip etti. Sonuçlar, hastaların ortalama %8 kilo vermesine rağmen, kalp kası kütlesinde %2-3 oranında azalma ve sol ventrikül duvar kalınlığında incelemeler olduğunu gösterdi. Ayrıca katılımcıların %15'inde EKG'de anormal değişiklikler kaydedildi. Proje lideri Prof. Dr. Niels Hansen, "Kilo kaybıyla kalp üzerindeki yük azalırken, kas kitlesindeki kaybın kalbin pompa gücünü olumsuz etkileyebileceğini görüyoruz" dedi.
Risk altındaki gruplar
Özellikle kalp yetmezliği, hipertansiyon veya aritmi geçmişi olan hastaların bu ilaçları kullanmadan önce mutlaka kardiyolojik değerlendirmeden geçmesi gerekiyor. Türk Kardiyoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Mehmet Öz, "GLP-1 ilaçları birçok hasta için hayat kurtarıcı olabilir ancak bilinçsiz kullanım kalpte telafisi mümkün olmayan hasarlara yol açabilir" uyarısında bulundu. İlaçların reçetesiz veya estetik amaçlı kullanımına karşı da uyarılar var.
Nasıl güvenli kullanılır?
Doktor kontrolünde başlanan tedavide, başlangıçta düşük dozlarla başlayıp yavaşça artırmak, kan basıncı, EKG ve kalp enzimlerini düzenli takip etmek önemli. Ayrıca hastaların göğüs ağrısı, nefes darlığı veya çarpıntı gibi belirtilerde derhal hekime başvurması tavsiye ediliyor. Araştırmacılar, uzun vadeli etkileri anlamak için takip çalışmalarının sürdüğünü belirtiyor.
Sağlık Bakanlığı da konuyla ilgili bir kılavuz yayınlayarak, GLP-1 ilaçlarının yalnızca endokrinoloji veya dahiliye uzmanları tarafından reçete edilmesi gerektiğini vurguladı. Bakanlık, 2024 yılı sonuna kadar tüm kullanıcıların kayıt altına alınacağı bir takip sistemi kuracağını açıkladı.
Öte yandan, ilaç endüstrisi temsilcileri, yan etkilerin nadir görüldüğünü ve faydaların risklerden ağır bastığını savunuyor. Ancak bağımsız uzmanlar, özellikle genç ve sağlıklı bireylerde estetik kaygılarla bu ilaçlara yönelmenin gereksiz risk taşıdığını hatırlatıyor.
Sonuç olarak, zayıflama iğneleri mucizevi bir kilo düşmanı gibi görünse de, kalp sağlığı söz konusu olduğunda her adım dikkatle atılmalı. Obezite tedavisinde yaşam tarzı değişikliği ve diyetin ilk basamak olduğu, ilaçların ise yalnızca doktor kararıyla ve belirli hasta grubunda kullanılması gerektiği unutulmamalıdır.
