Bursa Büyükşehir Belediyesi, kent genelinde insan yoğunluğunun en fazla olduğu 4 kritik noktaya yerli üretim Otomatik Eksternal Defibrilatör (OED) cihazı yerleştirdi. Ani kalp durması vakalarında tıbbi personel olay yerine ulaşana kadar kullanılmak üzere tasarlanan cihaz, hayat kurtarma zincirinde kritik bir boşluğu doldurmayı hedefliyor.
Yerli üretim OED cihazının özellikleri
Türk mühendisler tarafından geliştirilen OED cihazı, kalp ritmini analiz ederek gerektiğinde otomatik olarak elektrik şoku uyguluyor. Cihaz, sesli ve görsel yönergelerle kullanıcıyı adım adım yönlendiriyor. Böylece tıp eğitimi olmayan kişiler bile güvenle müdahale edebiliyor. Cihazın pili 4 yıl boyunca değiştirilmeden kullanılabiliyor ve 200 defaya kadar şok uygulama kapasitesine sahip.
Nerelere yerleştirildi?
Cihazlar, Bursa'nın en yoğun noktaları olan Kent Meydanı, Cumhuriyet Caddesi, Heykel bölgesi ve Merinos Parkı'na konumlandırıldı. Belediye yetkilileri, bu noktaların günlük ortalama 100 bin kişi tarafından ziyaret edildiğini belirtti. Ayrıca, cihazların yerlerini gösteren haritalar mobil uygulamalar ve bilboardlar aracılığıyla halka duyuruluyor.
Kalp durmasında ilk müdahale kritik
Sağlık Bakanlığı verilerine göre Türkiye'de her yıl yaklaşık 50 bin kişi ani kalp durması nedeniyle hayatını kaybediyor. İlk müdahalenin 3-5 dakika içinde yapılması hayatta kalma oranını yüzde 70'e kadar çıkarabiliyor. Ancak ambulansın ortalama varış süresinin 8-10 dakika olduğu göz önüne alındığında, OED cihazlarının kritik bir rol oynayacağı vurgulanıyor.
Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden Prof. Dr. Ahmet Yılmaz, "Kalp durması vakalarında her saniye önemli. Bu cihazlar sayesinde halkın müdahale şansı artacak. Yerli üretim cihazların yaygınlaştırılması sağlık sistemine de büyük katkı sağlayacak" dedi.
Eğitim seferberliği
Belediye, cihazların etkin kullanımı için halka ücretsiz eğitim vermeye başladı. İlk yardım dernekleri ve sivil toplum kuruluşları ile iş birliği yapılarak düzenlenen eğitimlere şu ana kadar 2 bin kişi katıldı. Eğitimlerde temel yaşam desteği ve OED kullanımı uygulamalı olarak öğretiliyor.
Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı, "Biz kalp krizi değil, kalp durmasına müdahale ediyoruz. Cihaz, kalp krizini değil, ani kalp durmasını tedavi ediyor. Bu ayrım çok önemli. Vatandaşlarımızın bu farkı bilmesi lazım" şeklinde konuştu.
Yerli teknolojinin önemi
OED cihazının yazılım ve donanımı tamamen yerli mühendislerce geliştirilmiş durumda. Yurt dışından ithal edilen benzer cihazlara göre maliyeti yüzde 40 daha düşük olan ürün, seri üretime geçilmesi halinde ülke genelinde yaygınlaştırılabilecek. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın desteklediği proje ile cihazın 2025 yılına kadar 10 ilde daha kullanılması planlanıyor.
Uygulamanın diğer belediyelere örnek olması beklenirken, sağlık uzmanları kamuya açık alanlarda OED bulundurulmasının zorunlu hale getirilmesi gerektiğini savunuyor. Benzer uygulamalar ABD ve birçok Avrupa ülkesinde yasal zorunluluk olarak uygulanıyor.