Çocukluk çağında en sık görülen kanser türlerinden Akut Lenfoblastik Lösemi (ALL) için Türkiye'de geliştirilen yapay zeka tabanlı karar destek sistemi, tedavi süreçlerinde yeni dönemin kapısını aralıyor. Sistem, hastaların genetik profillerine ve diğer klinik verilere dayanarak kişiselleştirilmiş tedavi planları oluşturuyor. Bu teknoloji sayesinde, kemoterapi dozlarının optimize edilmesi ve yan etkilerin azaltılması hedefleniyor. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi öncülüğünde yürütülen proje, çok sayıda hastaneden toplanan verilerle eğitilmiş bir derin öğrenme modeli kullanıyor.
Kişiselleştirilmiş tedavi planı
Sistem, her hastanın yaş, kilo, genetik varyasyonlar, hastalık evresi ve ilaç toleransı gibi faktörlerini değerlendirerek en uygun tedavi protokolünü öneriyor. Geleneksel yöntemlerde genellikle standart protokoller uygulanırken, yapay zeka sayesinde tedavi tam anlamıyla bireyselleştiriliyor. Proje koordinatörü Prof. Dr. Ali Veli, sistemin ilk denemelerde tedavi başarısını yüzde 15 oranında artırdığını belirtti. Sistem ayrıca, nüks riski yüksek hastaları erken tespit ederek daha agresif tedavi stratejilerinin uygulanmasına olanak tanıyor. Sağlık Bakanlığı, bu teknolojinin önümüzdeki yıl içinde ülke genelindeki tüm çocuk onkoloji merkezlerinde kullanıma sunulmasını planlıyor.
Veri gizliliği ve etik boyut
Yapay zeka sisteminin geliştirilmesinde hasta mahremiyetine azami özen gösterildi. Tüm veriler anonimleştirilerek işleniyor ve yalnızca araştırma amaçlı kullanıma izin veriliyor. Türk Pediatrik Onkoloji Derneği, bu tür teknolojilerin etik kurallar çerçevesinde uygulanması gerektiğini vurgularken, projenin veri güvenliği açısından uluslararası standartlara uygun olduğu belirtiliyor. Benzer uygulamalar dünya genelinde de yaygınlaşmakla birlikte, Türkiye'deki bu proje, özellikle genetik verilerin kullanımı konusunda öncü bir rol üstleniyor. Uzmanlar, yapay zeka destekli karar destek sistemlerinin kanser tedavisinde devrim yaratma potansiyeline dikkat çekiyor.
