Türk Tabipleri Birliği (TTB), il sağlık müdürlüklerinin muayenehanelerde çalıştırılabilecek hekim dışı personel sayısını bir kişiyle sınırlandırmasına karşı harekete geçti. TTB, uygulamanın yasal dayanağı bulunmadığını belirterek Sağlık Bakanlığı'na başvuruda bulundu. Başvuruda, ilgili yönetmeliklerde personel sayısına ilişkin herhangi bir sınırlama olmadığı vurgulandı ve uygulamanın kaldırılması talep edildi.
TTB: Yönetmelikte böyle bir sınır yok
TTB'nin Sağlık Bakanlığı'na ilettiği yazıda, muayenehanelerde çalıştırılacak hekim dışı personel sayısının bir kişiyle sınırlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu ifade edildi. TTB, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, "İl sağlık müdürlüklerinin muayenehanelerde çalıştırılabilecek hekim dışı personel sayısını bir kişiyle sınırlandırması üzerine Sağlık Bakanlığı'na başvurduk. İlgili yönetmeliklerde personel sayısına ilişkin herhangi bir sınırlama bulunmamaktadır. Bu uygulamanın kaldırılmasını talep ettik" dedi.
TTB, söz konusu sınırlamanın hangi yasal düzenlemeye dayandırıldığının açıklanmasını da istedi. Birliğin başvurusunda, Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik ile Özel Hastaneler Yönetmeliği'nde muayenehanelerde çalışacak personel sayısına dair bir üst sınır getirilmediği belirtildi. TTB, idarenin keyfi uygulamalarının önüne geçilmesi için Bakanlığın gerekli talimatı vermesi gerektiğini kaydetti.
Uygulamanın kaynağı ve olası sonuçları
Muayenehaneler, 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San'atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde faaliyet gösteriyor. Bu düzenlemelerde hekim dışı personel istihdamına ilişkin genel çerçeve çizilmiş olsa da sayısal bir sınır yer almıyor. İl sağlık müdürlüklerinin son dönemde muayenehane ruhsatlandırma ve denetim süreçlerinde personel sayısını bir kişiyle sınırlayan yazılı olmayan bir uygulama geliştirdiği öne sürülüyor. TTB, bu uygulamanın hekimlerin çalışma koşullarını zorlaştırdığını ve hastalara sunulan hizmetin kalitesini düşürebileceğini ifade ediyor.
Bir muayenehanede sekreter, hemşire veya tıbbi sekreter gibi hekim dışı personelin görev yapması, hasta kayıtlarının tutulması, randevu organizasyonu ve tıbbi malzeme takibi gibi süreçler için gerekli görülüyor. Personel sayısının tek kişiyle sınırlanması, özellikle yoğun hasta kabul eden muayenehanelerde iş yükünün artmasına ve hizmet aksamasına yol açabiliyor. TTB, bu nedenle uygulamanın bir an önce sonlandırılması gerektiğini savunuyor.
Meslek örgütlerinden destek ve beklentiler
TTB'nin girişimi, sağlık meslek örgütleri ve hekim dernekleri tarafından da destekleniyor. Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan uzmanlar, il sağlık müdürlüklerinin yönetmelikte açıkça belirtilmeyen bir sınırlama getirmesinin hukuki belirsizlik yarattığını belirtiyor. Sağlık hizmetlerinin sunumunda bürokratik engellerin kaldırılması ve mevzuata uygun hareket edilmesi gerektiği vurgulanıyor.
Sağlık Bakanlığı'nın başvuruya nasıl yanıt vereceği merak konusu. Bakanlığın, il sağlık müdürlüklerine yönetmelik hükümlerine uygun hareket edilmesi yönünde genelge göndermesi veya konuya ilişkin açıklama yapması bekleniyor. TTB, başvurusunda ayrıca benzer mağduriyetlerin yaşanmaması için denetimlerde keyfi uygulamalara son verilmesi çağrısında bulundu.
Öte yandan, muayenehane sahibi hekimler, personel sayısı sınırlamasının kendilerini zor durumda bıraktığını dile getiriyor. Birçok hekim, tek personelle hasta kabul etmenin tıbbi hata riskini artırabileceğini ve hasta mahremiyetinin korunmasında güçlükler yaşanabileceğini ifade ediyor. TTB'nin başvurusunun olumlu sonuçlanması halinde, il sağlık müdürlüklerinin uygulamayı geri çekmesi ve muayenehanelerin ihtiyaçları doğrultusunda personel çalıştırmasına izin verilmesi bekleniyor.
Konunun takipçisi olacağını belirten TTB, gerekirse yargı yoluna başvurabileceğini de açıklamaları arasında ekledi. Sağlık Bakanlığı'ndan gelecek yanıt, muayenehanelerdeki istihdam uygulamalarını doğrudan etkileyecek. Süreç, sağlık hizmetlerinin serbest piyasa koşullarında nasıl şekilleneceğine dair önemli bir gösterge olacak.
