Şehir hayatı, özellikle büyükşehirlerde yeşil alanların yerini alan cam binalar ve asfalt yüzeyler, güneş ışınlarını yansıtarak cilt kanseri riskini önemli ölçüde artırıyor. Uzmanlar, kentleşmenin cilt sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekerken, deri kanserinde erken teşhis farkındalığını artırmak amacıyla Türkiye genelinde 1-12 Haziran tarihlerinde ücretsiz ben tarama etkinlikleri düzenleneceğini duyurdu.
Kentleşme ve cilt kanseri ilişkisi
Şehirlerdeki cam kaplı gökdelenler ve koyu renkli asfalt yollar, güneşten gelen UV ışınlarını yansıtarak maruziyeti iki katına çıkarabiliyor. Dermatoloji uzmanları, özellikle öğle saatlerinde dışarıda bulunan kişilerin bu yansımalardan daha fazla etkilendiğini belirtiyor. Ayrıca, trafikte geçen uzun süreler ve açık alanlarda yeterli gölgelik olmaması da riski artıran faktörler arasında. Yapılan araştırmalar, büyükşehirlerde yaşayanların kırsal bölgelere kıyasla cilt kanserine yakalanma oranının yüzde 30 daha yüksek olduğunu gösteriyor.
Erken teşhis için "ben" tarama kampanyası
Deri kanserinde erken teşhis hayati önem taşırken, Türkiye genelinde 1-12 Haziran tarihleri arasında düzenlenecek ücretsiz ben tarama etkinlikleriyle farkındalık oluşturulması hedefleniyor. Sağlık Bakanlığı ve dermatoloji derneklerinin iş birliğiyle yürütülen kampanyada, vatandaşlar belirlenen sağlık merkezlerinde ücretsiz dermatolojik muayene olabilecek. Uzmanlar, özellikle açık tenli, çok sayıda beni olan ve ailesinde cilt kanseri öyküsü bulunan kişilerin düzenli kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini vurguluyor.
Kampanya kapsamında, her gün farklı illerde mobil sağlık araçlarıyla taramalar yapılacak. Ayrıca, cilt kanseri belirtileri ve korunma yöntemleri hakkında bilgilendirici broşürler dağıtılacak. Benlerdeki asimetri, düzensiz sınır, renk değişikliği, çap büyümesi ve kanama gibi belirtilerin cilt kanserinin erken işaretleri olabileceği hatırlatılıyor.
Korunma yolları ve öneriler
Uzmanlar, şehir hayatının getirdiği risklere karşı basit önlemler alınabileceğini belirtiyor. Güneşin en dik olduğu 10.00-16.00 saatleri arasında dışarı çıkmamaya özen gösterilmesi, açık renkli ve UV korumalı giysiler tercih edilmesi, geniş kenarlı şapka ve güneş gözlüğü kullanılması öneriliyor. Ayrıca, en az SPF 30 içeren geniş spektrumlu güneş kremlerinin her iki saatte bir yenilenmesi, cam binaların yansıttığı UV ışınlarına karşı da koruma sağlıyor.
Dermatologlar, özellikle ofis çalışanlarının öğle aralarında yürüyüş yaparken bu önlemlere dikkat etmesi gerektiğini vurguluyor. Çünkü gün boyunca kısa sürelerle bile olsa yoğun UV maruziyeti, uzun vadede cilt hasarına yol açabiliyor. Şehir planlamacılarına da çağrıda bulunan uzmanlar, yeni yapılaşmalarda daha fazla yeşil alan ve gölge alan oluşturulmasının halk sağlığı açısından önemli olduğunu ifade ediyor.
