Hazır ve paketli gıdalarda raf ömrünü uzatmak amacıyla kullanılan koruyucu maddelerin, bilinçsiz ve uzun süreli tüketildiğinde sindirim sistemi üzerinde çeşitli sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirten Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Yılmaz Bilgiç, özellikle mide, bağırsak ve karaciğer sağlığına dikkat çekti. Prof. Dr. Bilgiç, katkı maddelerinin karaciğer yetmezliğine kadar varabilen tehlikelere neden olabileceğini ifade etti.
Katkı Maddelerinin Karaciğer Üzerindeki Etkileri
Gıda endüstrisinde yaygın olarak kullanılan sodyum benzoat, potasyum sorbat, nitrat ve nitrit gibi koruyucular, vücutta birikerek toksik etki gösterebiliyor. Prof. Dr. Bilgiç, bu maddelerin karaciğerde metabolize edildiğini ve aşırı tüketim durumunda karaciğer hücrelerine zarar vererek siroz veya karaciğer yetmezliğine yol açabileceğini vurguladı. Özellikle işlenmiş et ürünleri, gazlı içecekler, hazır soslar ve konserve gıdalar yüksek miktarda koruyucu içeriyor.
Sindirim Sistemi ve Bağırsak Sağlığı
Koruyucu maddeler, bağırsak florasını olumsuz etkileyerek probiyotik dengesini bozuyor. Uzun süreli maruziyet, irritabl bağırsak sendromu, inflamatuvar bağırsak hastalıkları ve mide ülseri riskini artırıyor. Prof. Dr. Bilgiç, “Bağırsak sağlığı genel sağlık için hayati önem taşıyor. Koruyucular, bağırsak geçirgenliğini artırarak otoimmün reaksiyonlara zemin hazırlayabilir” dedi.
Bilinçli Tüketim Önerileri
Uzman, tüketicilere mümkün olduğunca taze ve doğal gıdaları tercih etmelerini tavsiye etti. Etiket okuma alışkanlığı kazanmanın önemine değinen Bilgiç, “Uzun raf ömürlü ürünlerden kaçının. Katkı maddesi içermeyen, organik sertifikalı gıdaları seçin. Ayrıca bol su içmek ve sebze ağırlıklı beslenmek karaciğer üzerindeki yükü azaltır” şeklinde konuştu.
Son yıllarda yapılan araştırmalar, bazı koruyucuların kanserojen etki gösterebileceğini de ortaya koyuyor. Dünya Sağlık Örgütü, işlenmiş etleri sınıflandırırken nitrat ve nitrit içeren ürünleri “muhtemelen kanserojen” listesine almış durumda. Prof. Dr. Bilgiç, bu bulguların katkı maddelerine karşı daha dikkatli olunması gerektiğini gösterdiğini belirtti.
Toplumda artan obezite, diyabet ve karaciğer yağlanması vakaları, sağlıklı beslenme alışkanlıklarının önemini bir kez daha hatırlatıyor. Gıda katkı maddelerinin etkileri konusunda kamuoyunda farkındalık oluşturulması gerektiğini vurgulayan uzmanlar, denetimlerin sıkılaştırılması ve etiket bilgilerinin daha anlaşılır hale getirilmesi çağrısında bulunuyor.
