AK Parti, sözleşmeli er ve erbaşların Türk Silahlı Kuvvetleri'nden (TSK) ayrıldıktan sonra kamu kurumlarında istihdam edilmesini kolaylaştıran yasa teklifini Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na sundu. Teklif, Mehmetçik'e yedi yıllık sözleşme süresini tamamlayanlara kamuya girişte kontenjan ayrılması gibi önemli düzenlemeler içeriyor.
Sözleşmeli er ve erbaşlara kamu güvencesi
Yasa teklifi, sözleşmeli olarak görev yapan er ve erbaşların, TSK'daki hizmet süreleri boyunca kazandıkları tecrübe ve disiplini kamu sektöründe değerlendirebilmelerini amaçlıyor. Mevcut durumda sözleşmeli er ve erbaşlar, askerlik hizmetinin ardından kamuya geçişte herhangi bir ayrıcalığa sahip değil. Yeni düzenleme ile bu kişilere KPSS'de ek puan, yaş sınırında esneklik veya doğrudan kontenjan gibi avantajlar sağlanması öngörülüyor. Teklifin detaylarına göre, yedi yılını dolduran sözleşmeli er ve erbaşlar için kamu kurumlarında belirli oranda kadro ayrılacak. Bu sayede askerlik sonrası iş bulma endişesi taşıyan gençlerin devlete olan bağlılığının artırılması hedefleniyor.
Yedi yılını doldurana kontenjan
Teklifin en dikkat çeken maddelerinden biri, sözleşmeli er ve erbaşların en az yedi yıl kesintisiz olarak TSK'da görev yapmaları halinde kamuya girişte öncelikli hak elde etmeleri. Bu süreyi dolduran Mehmetçikler, kamu kurumlarının açtığı kadro ve pozisyonlara başvuruda bulunabilecek. Başvuruların değerlendirilmesinde askerlikteki performans, disiplin durumu ve eğitim seviyesi gibi kriterler dikkate alınacak. Ayrıca teklif, sözleşmeli erbaşların da bu haktan yararlanmasını sağlayacak şekilde düzenlenmiş. Uzmanlar, düzenlemenin özellikle kırsal kesimden gelen ve askerlik sonrası istihdam sorunu yaşayan gençler için önemli bir fırsat olacağını belirtiyor. Ancak teklifin Meclis'teki görüşmeleri sırasında muhalefet partilerinin eleştirileriyle karşılaşması bekleniyor.
Bağlam ve arka plan
AK Parti, son yıllarda TSK personelinin sosyal haklarını iyileştirmeye yönelik çeşitli adımlar atmıştı. 2022'de sözleşmeli erbaşların maaşlarına zam yapılmış, 2023'te ise uzman erbaşların emeklilik şartları esnetilmişti. Bu kapsamda sunulan yeni teklif, Mehmetçik'in sivil hayata uyumunu kolaylaştırmayı ve kamuya erişimini artırmayı hedefliyor. Benzer düzenlemeler, ABD ve Almanya gibi ülkelerde de uygulanmakta. Örneğin ABD'de askerlik yapmış kişiler federal iş başvurularında ek puan alırken, Almanya'da zorunlu askerlik sonrası kamuya girişte yaş sınırı esnetiliyor. Teklifin Meclis'ten geçmesi halinde, önümüzdeki yıl itibarıyla kamu kurumlarında Mehmetçik kontenjanı uygulaması başlayabilir. Bağımsız değerlendirmelere göre, bu düzenleme devletin istihdam politikasında askerlik hizmetine verilen önemi yansıtırken, aynı zamanda gençlerin işsizlik sorununa kısmi bir çözüm sunabilir. Ancak düzenlemenin bütçeye getireceği maliyet ve kamu kurumlarındaki kadro dengesini nasıl etkileyeceği tartışma konusu olmaya devam ediyor.
