İzmir Sanayici ve İş İnsanları Derneği (İZSİAD), sanayi sektörünün yeşil dönüşüm sürecine uyum sağlaması ve değişen küresel ticaret koşullarına hazırlanması amacıyla bir webinar serisi başlattı. İZSİAD Çevre ve Enerji Komisyonu tarafından düzenlenen "Yeşil Dönüşüm: Sanayide Rekabetin Yeni Anahtarı" başlıklı ilk etkinlik, iş dünyasından yoğun ilgi gördü. Webinarda, Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM), karbon ticareti ve yeni regülasyonlar ele alındı.
Yeşil Mutabakat ve SKDM Sanayiyi Nasıl Etkileyecek?
Webinarın açılış konuşmasını yapan İZSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Hüseyin Kaya, yeşil dönüşümün artık bir tercih değil zorunluluk olduğunu vurguladı. Kaya, "Avrupa Yeşil Mutabakatı ve SKDM, ihracatçılarımız için yeni kurallar getiriyor. Karbon yoğun üretim yapan firmalar, ek maliyetlerle karşılaşacak. Bu nedenle sanayicilerimizin bir an önce dönüşüm stratejilerini belirlemeleri gerekiyor" dedi. Webinarda, SKDM'nin 2026'da tam olarak uygulanmaya başlayacağı hatırlatıldı. Demir-çelik, çimento, alüminyum, gübre, elektrik ve hidrojen sektörlerinin öncelikli olarak etkileneceği belirtildi.
Etkinlikte konuşan enerji ve iklim uzmanı Dr. Ayşe Demir, karbon ticaretinin sanayi için hem risk hem de fırsatlar barındırdığını söyledi. Demir, "Karbon fiyatlandırması, düşük karbonlu üretim yapan firmalar için rekabet avantajı sağlayacak. Ancak yüksek emisyonlu tesisler için ciddi maliyet artışları söz konusu. Türkiye'nin kendi emisyon ticaret sistemini (ETS) kurması, sanayinin uluslararası pazarda rekabet gücünü koruması açısından kritik" ifadelerini kullandı. Türkiye'nin 2024'te iklim kanunu taslağını gündeme getirdiğini hatırlatan Demir, karbon fiyatlandırmasına yönelik altyapı çalışmalarının sürdüğünü ekledi.
İZSİAD'dan Sanayicilere Yol Haritası
İZSİAD Çevre ve Enerji Komisyonu Başkanı Mert Özkan ise derneğin yeşil dönüşüm konusunda farkındalık yaratmak için bir dizi webinar planladığını açıkladı. Özkan, "Önümüzdeki aylarda karbon ayak izi hesaplama, yenilenebilir enerji yatırımları, atık yönetimi ve döngüsel ekonomi gibi konuları ele alacağız. Amacımız, üyelerimizin yeşil dönüşüm sürecini en az maliyetle ve en hızlı şekilde yönetmelerine yardımcı olmak" dedi. Webinarda ayrıca, sanayicilerin karbon nötr hedeflerine ulaşmak için izleyebilecekleri adımlar sıralandı: enerji verimliliği artırımı, yenilenebilir enerji kullanımı, karbon yakalama ve depolama teknolojileri, yeşil hidrojen ve döngüsel üretim modelleri.
Katılımcılar, özellikle KOBİ'lerin yeşil dönüşüm için finansmana erişimde zorlandığını dile getirdi. İZSİAD yetkilileri, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) ve Türkiye Kalkınma Bankası gibi kuruluşların yeşil kredi ve hibeleri hakkında bilgilendirme yapacaklarını duyurdu. Ayrıca, İzmir'de kurulması planlanan yeşil organize sanayi bölgesi (OSB) projesinin sanayicilere yeni fırsatlar sunacağı belirtildi.
Webinarın sonunda, İZSİAD'ın önümüzdeki dönemde bir "Yeşil Dönüşüm Rehberi" yayımlayacağı ve üyelerine danışmanlık hizmeti vereceği açıklandı. Etkinlik, sanayicilerin sorularının yanıtlanmasıyla sona erdi.
Yeşil Dönüşümün Ekonomik ve Siyasi Boyutu
Türkiye, 2021'de Paris Anlaşması'nı onaylayarak 2053 net sıfır emisyon hedefini açıklamıştı. Avrupa Birliği ile ticaretin büyük bölümünü oluşturan sanayi sektörü için yeşil dönüşüm, sadece çevresel değil aynı zamanda ekonomik bir zorunluluk haline geldi. AB'nin SKDM'si, ithal edilen ürünlerin karbon içeriğine göre vergilendirilmesini öngörüyor. Bu düzenleme, Türkiye'nin AB'ye olan ihracatını doğrudan etkileyecek. Türkiye'nin AB'ye ihracatı 2023'te 100 milyar doları aşmıştı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, yeşil dönüşüm için 2024'te 5 milyar liralık destek paketi açıklamıştı. Ayrıca, Türkiye'nin ilk karbon ticaret sisteminin 2025'te pilot uygulamaya başlaması planlanıyor.
Uzmanlar, yeşil dönüşümün istihdam üzerinde de etkileri olacağını belirtiyor. Geleneksel sanayi kollarında iş kayıpları yaşanabileceği, buna karşın yenilenebilir enerji, enerji verimliliği ve çevre teknolojileri alanında yeni iş imkânları doğacağı ifade ediliyor. İZSİAD'ın webinarları, bu dönüşüm sürecinde iş dünyasının bilinçlenmesine katkı sağlamayı amaçlıyor. Önümüzdeki aylarda düzenlenecek etkinliklerle sanayicilerin yeşil dönüşüm konusundaki farkındalığının artırılması hedefleniyor.
