Türkiye'de yapılan kapsamlı bir araştırma, iyot eksikliğinin boyutlarını gözler önüne serdi. 1444 anne ve bebek üzerinde gerçekleştirilen takipte, her 4 anneden 3’ünde iyot eksikliği tespit edildi. Uzmanlar, bu eksikliğin çocuklarda zeka gelişimini olumsuz etkilediğini ve okul başarısını düşürebileceğini belirtiyor.
İyot eksikliği neden bu kadar yaygın?
İyot, özellikle hamilelik ve bebeklik döneminde kritik öneme sahip. Anne karnındaki bebeğin beyin gelişimi için gerekli olan iyot, doğum sonrası da bilişsel fonksiyonlar için vazgeçilmez. Türkiye'nin coğrafi yapısı nedeniyle toprak ve su kaynaklarında iyot düzeyi düşük. Bu durum, besinler yoluyla alınan iyot miktarını da sınırlandırıyor. Araştırma kapsamında izlenen annelerin çoğunluğunun iyotlu tuz kullanmadığı veya yetersiz miktarda tükettiği belirlendi.
Okul başarısına doğrudan etki
Çalışmada, iyot düzeyi düşük annelerin çocuklarının, okul öncesi dönemde dil ve motor becerilerde gerilik gösterdiği tespit edildi. Uzman Dr. Ayşe Yılmaz, "İyot eksikliği, çocuklarda dikkat dağınıklığı, öğrenme güçlükleri ve hafıza sorunlarına yol açabiliyor. Bu durum, ilkokul çağında belirginleşiyor ve okul başarısını doğrudan etkiliyor" dedi. Türkiye'de 2000'li yıllardan itibaren iyotlu tuz kullanımı teşvik edilse de, hâlâ toplumun yeterli bilince ulaşmadığı görülüyor.
Uzmanlardan uyarılar
Endokrinoloji uzmanları, hamilelik ve emzirme döneminde iyot takviyesi alınmasını öneriyor. Ancak aşırı iyot tüketiminin de zararlı olabileceği unutulmamalı. Uzmanlar, düzenli sağlık kontrolleri sırasında iyot düzeylerinin de kontrol edilmesi gerektiğini vurguluyor. Türkiye Endokrin Derneği, iyot eksikliğinin önlenmesi için kamu spotları ve eğitim programlarıyla farkındalığın artırılması çağrısında bulundu.
Özetle, iyot eksikliği sadece fiziksel sağlık sorunlarına değil, aynı zamanda zihinsel gelişim ve akademik başarıya da olumsuz yansıyor. Toplumun her kesimine ulaşan bir bilinçlendirme kampanyası, geleceğin sağlıklı ve başarılı bireyleri için hayati önem taşıyor.
