İstanbul İl Sağlık Müdürü Doç. Dr. Abdullah Emre Güner, yaptığı açıklamada, 2024 yılının ilk altı ayında kent genelindeki özel sağlık kuruluşlarına yönelik kapsamlı denetimler gerçekleştirildiğini ve bu denetimler sonucunda toplam 473 milyon lira idari para cezası uygulandığını bildirdi. Güner, denetimlerin 12 binin üzerinde olduğunu, bunların 4 binden fazlasının olağan dışı denetim kapsamında yapıldığını belirtti. Açıklama, sağlık alanında vatandaş mağduriyetlerinin önlenmesi ve kalite standartlarının yükseltilmesi adına önemli bir adım olarak değerlendirildi.
Denetimlerin kapsamı ve gerekçeleri
İl Sağlık Müdürlüğü ekipleri, özel hastaneler, tıp merkezleri, poliklinikler ve diğer özel sağlık kuruluşlarını rutin ve ani denetimlere tabi tuttu. Olağan dışı denetimlerin büyük kısmı, vatandaş şikayetleri üzerine veya kamuoyunda yankı uyandıran olayların ardından gerçekleştirildi. Denetimlerde özellikle fiyat tarifeleri, reklam uygulamaları, hasta hakları ihlalleri, tıbbi kayıt düzeni, personel istihdamı ve gerekli belgelerin bulundurulup bulundurulmadığı gibi konular mercek altına alındı. Müdürlük, mevzuata aykırılık tespit edilen kuruluşlara cezai işlem uygularken, ciddi ihlallerin bulunduğu yerlerde faaliyet durdurma kararı da alınabildiğini vurguladı.
Hasta mağduriyetleri ve vatandaşların dikkat etmesi gerekenler
Sağlık Bakanlığı mevzuatına göre hastaların önceden bilgilendirilmeden ek ücret talep edilmesi, zorunlu olmayan tıbbi işlemlerin yaptırılması veya reklam yoluyla yanıltıcı bilgilendirme yapılması gibi durumlar ihlal sayılıyor. Vatandaşların, özel sağlık kuruluşlarından hizmet alırken güncel fiyat tarifelerini görmeyi talep etmeleri ve her türlü işlem öncesinde yazılı onay almaları öneriliyor. Müdürlük, şüpheli durumlarla karşılaşanların ALO 184 SABİM hattına bildirimde bulunabileceklerini hatırlattı. Bu çağrıların denetim sistemine dahil edildiği ve öncelikli incelemeye alındığı aktarıldı.
Geçmiş denetim verileri ve sektörün durumu
İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü'nün son yıllarda denetimlerini artırarak sürdürdüğü biliniyor. Geçen yılın aynı döneminde uygulanan cezaların toplamının daha düşük olduğu, bu yıl ise ciddi bir artış yaşandığı ifade ediliyor. Sektör temsilcileri, yüksek cezaların sektörü zorlayabileceğini ancak kalitenin artırılması için gerekli olduğunu savunuyor. Sağlık politikaları uzmanları ise bu tür denetimlerin özellikle sağlık turizmi iddiasını güçlendirmek isteyen Türkiye için önemine dikkat çekiyor. Uluslararası standartlara uyumun sağlanması, hem yerl hem yabancı hastalar açısından güveni artıracaktır.
Hukuki süreç ve kurumların itiraz hakları
İdari para cezası uygulanan sağlık kuruluşları, cezalara karşı 30 gün içinde idare mahkemesinde dava açma hakkına sahiptir. Ayrıca ceza tutanağının tebliğini takiben Savunma hakkı bulunuyor. Müdürlük, sürecin adil yürütülmesi için titizlikle çalıştığını ve kuruluşların savunmalarını dikkate aldığını belirtti. Son dönemde bazı kuruluşların itirazları üzerine mahkemelerin kararlar verdiği, bazı cezaların iptal edildiği ya da indirildiği görülüyor. Ancak müdürlük, hukuka aykırılık tespit edilen konularda kararlılıkla takipçi olacağını vurguladı.
Sektörde şeffaflık ve güven inşası
Bu denetimlerin ve cezaların, özel sağlık sektöründe şeffaflığı artırması ve vatandaşların hizmet alırken daha bilinçli hareket etmelerini sağlaması bekleniyor. Uygulanan yaptırımlar, sadece hukuka aykırı işlemleri engellemekle kalmıyor, aynı zamanda etik değerlere uygun hizmet sunumunu teşvik ediyor. Kısa vadede mali külfet yaratsa da uzun vadede sektörün sağlıklı büyümesine katkı sağlayacağı düşünülüyor. Sağlık Bakanlığı'nın yayınladığı istatistikler de önümüzdeki dönemde benzer denetimlerin artarak devam edeceğini gösteriyor. Vatandaşların ve kurumların bu sürece uyum sağlaması, daha güvenli bir sağlık ekosistemi için kritik önem taşıyor.