İstanbul'un iki kıtayı birbirine bağlayan simge yapıları Fatih Sultan Mehmet Köprüsü ve Avrasya Tüneli, 1 Ekim Dünya Meme Kanseri Farkındalık Ayı kapsamında pembe renkle ışıklandırıldı. Kansersiz Yaşam Derneği'nin öncülüğünde yürütülen kampanya, erken teşhisin hayat kurtardığına dikkat çekmeyi amaçlıyor. Etkinlik, 1-31 Ekim arasında dünya genelinde düzenlenen farkındalık çalışmalarının Türkiye ayağını oluşturuyor.
Erken Teşhis Hayat Kurtarıyor
Meme kanseri, dünyada ve Türkiye'de kadınlarda en sık görülen kanser türü olma özelliğini taşıyor. Sağlık Bakanlığı verilerine göre, Türkiye'de her yıl yaklaşık 20 bin kadına meme kanseri teşhisi konuluyor. Ancak erken evrede yakalandığında tedavi başarısı yüzde 90'ın üzerine çıkıyor. Kansersiz Yaşam Derneği yetkilileri, pembe ışıklandırmanın sembolik değerinin ötesinde, toplumda tarama bilincini artırmayı hedeflediğini belirtiyor.
Kampanya kapsamında ayrıca çeşitli seminerler, ücretsiz tarama etkinlikleri ve bilgilendirici yayınlar planlanıyor. Dernek, özellikle 40 yaş üstü kadınların yılda bir kez mamografi çektirmesi gerektiğini vurguluyor. Aile geçmişinde meme kanseri bulunan bireylerin ise daha erken yaşlarda taramaya başlaması öneriliyor.
Farkındalık Etkinlikleri Şehre Yayılıyor
Pembe ışıklandırma sadece köprü ve tünel ile sınırlı kalmadı. İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin destekleriyle bazı tarihi yapılar ve meydanlar da akşam saatlerinde pembe renge büründü. Vatandaşlar, sosyal medyada #MemeKanseriFarkındalık etiketiyle paylaşımlar yaparak kampanyaya destek verdi. Dernek yetkilileri, bu tür görsel etkinliklerin toplumsal hafızada iz bıraktığını ve rutin kontrollerin önemini hatırlattığını ifade etti.
Meme kanseri farkındalığı yalnızca kadınları değil, erkekleri de ilgilendiriyor. Nadir de olsa erkeklerde de görülebilen bu hastalık için bilinçlenme çağrısı yapılıyor. Uzmanlar, genetik yatkınlık, obezite, hareketsiz yaşam ve alkol tüketiminin risk faktörleri arasında olduğunu hatırlatıyor. Sağlıklı beslenme ve düzenli egzersizin koruyucu etkisi olduğu belirtiliyor.
Kansersiz Yaşam Derneği'nin Çalışmaları
1995 yılında kurulan Kansersiz Yaşam Derneği, kanserle mücadelede hasta ve hasta yakınlarına psikolojik destek, bilgilendirme ve yönlendirme hizmetleri sunuyor. Dernek, aynı zamanda kanser taramalarının yaygınlaştırılması için çeşitli projeler yürütüyor. Bu yılki etkinliklerde, pandemi sonrası azalan tarama oranlarını yeniden artırmak hedefleniyor. Sağlık uzmanları, COVID-19 sürecinde birçok kişinin rutin kontrollerini aksattığını, bunun da geç teşhis vakalarında artışa yol açabileceğini dile getiriyor.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre, 2020'de dünya genelinde 2,3 milyon kadına meme kanseri teşhisi konuldu ve 685 bin kişi bu hastalık nedeniyle hayatını kaybetti. Türkiye'de ise meme kanseri kaynaklı ölümlerin azaltılması için ulusal tarama programları sürdürülüyor. Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezleri (KETEM) ülke genelinde ücretsiz mamografi hizmeti veriyor.
Toplumsal Sorumluluk ve Gelecek Adımlar
İstanbul Boğazı'nın pembe ışıklarla aydınlatılması, sembolik bir jest olmanın ötesinde, toplumsal farkındalık yaratma çabasının bir parçası. Ancak uzmanlar, farkındalık kampanyalarının sürdürülebilir olması gerektiğini vurguluyor. Yılın yalnızca bir ayına sıkıştırılmış etkinlikler yerine, yıl boyunca eğitim ve tarama programlarının devam etmesi gerektiği belirtiliyor. Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre, Türkiye'de meme kanseri tarama oranları henüz istenen seviyede değil. Kadınların yalnızca yüzde 30'u düzenli mamografi çektiriyor.
Bu noktada medyaya, sivil toplum kuruluşlarına ve yerel yönetimlere önemli görevler düşüyor. Pembe ışıklandırma gibi görsel etkinliklerin yanı sıra, mahalle düzeyinde bilgilendirme toplantıları, mobil tarama araçları ve ücretsiz danışmanlık hizmetleri yaygınlaştırılmalı. Ayrıca, erkeklerin de meme kanseri konusunda bilinçlendirilmesi, hastalığın sadece kadınlara özgü olmadığı gerçeğinin altı çizilmeli. Unutulmamalıdır ki erken teşhis, tedavi maliyetlerini düşürürken yaşam kalitesini artırıyor ve ölüm oranlarını azaltıyor.
