İran, "Yıldırım" adını verdiği operasyonlar kapsamında ABD'nin askeri üslerini hedef aldığını duyurdu. Tahran yönetimi, saldırılarda ABD ordusu için kritik önem taşıyan iki üssün vurulduğunu açıkladı. ABD henüz resmi bir açıklama yapmazken, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İran'ın olası bir misillemesine karşı "ölümcül ve büyük bir savaş" tehdidinde bulundu. Lübnan'daki işgal harekatına devam etme kararlılığını yineleyen Tel Aviv yönetimi, bölgede tansiyonu daha da yükseltti. Olay, Orta Doğu'da yeni bir savaş riskini gündeme getirdi.
İran'ın Hedefleri: ABD Üsleri
İran Devrim Muhafızları, yaptığı yazılı açıklamada, "Yıldırım" operasyonu kapsamında ABD'nin bölgedeki iki stratejik üssüne füze ve insansız hava aracı saldırısı düzenlendiğini bildirdi. Saldırıda, ABD ordusunun komuta merkezi ve lojistik depolarının hedef alındığı öne sürüldü. İran medyası, operasyonun "işgalci güçlere" karşı meşru müdafaa olduğunu savundu. ABD Savunma Bakanlığı'ndan henüz bir doğrulama gelmedi; ancak bölgedeki güvenlik kaynakları, üslerde patlamalar yaşandığını ve hasar tespit çalışmalarının sürdüğünü aktardı.
İsrail'den Sert Tehdit
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İran'ın saldırısının ardından yaptığı açıklamada, "İran'a karşı ölümcül bir yanıt vereceğiz. Bu, büyük bir savaşa dönüşebilir" ifadelerini kullandı. Netanyahu, Lübnan'da yürüttükleri işgal harekatına da devam edeceklerini belirterek, Hizbullah'ın altyapısını tamamen yok edene kadar operasyonların süreceğini söyledi. İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), kuzey sınırında ek birlikler konuşlandırdığını ve hava savunma sistemlerini güçlendirdiğini duyurdu. Tel Aviv yönetimi, İran'ın nükleer tesislerine yönelik olası bir saldırı için hazırlık yaptığı iddialarını da doğrulamadı.
Lübnan'da İşgal Harekatı Sürüyor
İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyinde başlattığı kara harekatını genişletti. Son 24 saatte Hizbullah'a ait olduğu belirtilen çok sayıda hedef vuruldu. Lübnan resmi ajansı NNA, İsrail saldırılarında aralarında sivillerin de bulunduğu en az 20 kişinin hayatını kaybettiğini, 50'den fazla kişinin yaralandığını bildirdi. Hizbullah, İsrail askerlerine karşı direnişin süreceğini açıkladı. Bölgeden gelen görüntülerde, İsrail tanklarının Lübnan topraklarında ilerlediği ve birçok köyün boşaltıldığı görülüyor. Uluslararası toplum, çatışmaların durdurulması için çağrı yaparken, BM Güvenlik Konseyi acil toplantı kararı aldı.
ABD'nin Tutumu ve Olası Yaptırımlar
ABD Başkanı Joe Biden, İran'ın saldırısını kınadığını açıkladı ve "İsrail'in güvenliği için her türlü desteği vereceğiz" dedi. Beyaz Saray Sözcüsü, İran'a yönelik yeni yaptırımların masada olduğunu belirtti. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), bölgedeki askeri varlığını artırdığını ve İran'a karşı "gerekli tüm önlemleri" aldığını duyurdu. Pentagon, saldırıda ABD askerlerinin zarar görüp görmediği konusunda net bir bilgi paylaşmadı. Uzmanlar, İran'ın doğrudan ABD üslerini hedef almasının, Tahran'ın Washington'a karşı açık bir meydan okuması olduğunu değerlendiriyor.
Bölgesel ve Küresel Yansımalar
İran'ın saldırısı, Orta Doğu'da zaten kırılgan olan dengeleri daha da bozdu. Petrol fiyatları, haberin ardından yüzde 4'ün üzerinde artış gösterdi. Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşları, bölgedeki istikrarsızlığın küresel ekonomiye etkileri konusunda uyardı. Rusya ve Çin, taraflara itidal çağrısı yaparken, Avrupa Birliği diplomatik çözüm için devreye girdi. Türkiye, ateşkesin sağlanması ve sivillerin korunması için çağrıda bulundu. Analistler, İran'ın bu saldırısının arkasında, İsrail'in Lübnan'daki işgaline misilleme ve ABD'ye gözdağı verme amacı olduğunu belirtiyor.
Arka Plan: Yıllardır Süren Gerilim
İran ile ABD arasındaki gerilim, 1979 İslam Devrimi'nden bu yana inişli çıkışlı bir seyir izliyor. Son yıllarda İran'ın nükleer programı, bölgesel milis gruplara desteği ve İsrail'e yönelik tehditleri, Washington ile Tahran'ı sık sık karşı karşıya getirdi. 2020'de ABD'nin İranlı general Kasım Süleymani'yi öldürmesi, iki ülkeyi savaşın eşiğine getirmişti. İsrail ise uzun süredir İran'ın nükleer tesislerini vurma tehdidinde bulunuyor. Lübnan'daki Hizbullah, İran'ın en önemli bölgesel müttefiki olarak görülüyor. Son saldırı, bu karmaşık ilişkiler ağının bir sonucu olarak ortaya çıktı.
İran'ın "Yıldırım" operasyonu, Orta Doğu'da yeni bir savaşın fitilini ateşleyebilir. İsrail'in ölümcül misilleme tehdidi ve ABD'nin artan askeri varlığı, tansiyonun daha da yükseleceğini gösteriyor. Uluslararası diplomasi şu an için yetersiz kalırken, bölgede geniş çaplı bir çatışma riski her geçen gün artıyor. Tarafların karşılıklı sert açıklamaları, ateşkes ihtimalini zayıflatıyor. Dünya kamuoyu, olası bir savaşın enerji fiyatları, küresel ticaret ve insani krizler üzerindeki yıkıcı etkilerini konuşuyor. Önümüzdeki günler, İran'ın misilleme kapasitesi ve İsrail'in askeri hamleleri açısından belirleyici olacak.
