Hamas, İsrail'in Şarm El-Şeyh Anlaşması'na ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze planına uymadığını ve üzerinde mutabık kalınan yol haritasını da reddettiğini açıkladı. Hamas'ın yazılı açıklamasında, işgal altındaki Batı Şeria, Gazze Şeridi, Kudüs ve İsrail hapishanelerindeki gelişmelerin ciddi bir tehdit oluşturduğu vurgulandı. Açıklamada, İsrail'in uluslararası anlaşmaları hiçe sayarak bölgedeki gerilimi artırmaya devam ettiği belirtildi.
Şarm El-Şeyh Anlaşması ve Trump'ın Planı
Şarm El-Şeyh Anlaşması, Mısır'ın ev sahipliğinde 2022 yılında imzalanan ve Gazze'deki ateşkesi kalıcı kılmayı amaçlayan bir anlaşma olarak biliniyor. Anlaşma, İsrail ile Hamas arasında dolaylı müzakereleri öngörüyor ve insani yardımların bölgeye ulaştırılmasını hedefliyordu. Ancak Hamas, İsrail'in bu anlaşmanın maddelerini uygulamadığını ve özellikle Gazze'ye yönelik ablukayı sürdürdüğünü ifade ediyor.
Öte yandan, eski ABD Başkanı Donald Trump'ın 2020'de açıkladığı sözde 'Yüzyılın Anlaşması' olarak bilinen plan, Filistinliler tarafından büyük ölçüde reddedilmişti. Plan, Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıyor, Batı Şeria'daki yerleşim yerlerini meşrulaştırıyor ve Gazze'ye ekonomik yatırımlar vaat ediyordu. Hamas, bu planın Filistin halkının haklarını yok saydığını ve uluslararası hukuka aykırı olduğunu savunuyor.
Hamas'ın Açıklamasında Öne Çıkanlar
Hamas'ın son açıklamasında özellikle şu noktalara dikkat çekildi:
- İsrail'in, üzerinde mutabık kalınan yol haritasını reddettiği ve müzakerelerden kaçındığı
- Batı Şeria'da yerleşimci şiddetinin arttığı ve Filistin topraklarının ilhakının hızlandığı
- Gazze Şeridi'ne yönelik ablukanın sürdüğü ve insani krizin derinleştiği
- Kudüs'teki Mescid-i Aksa'ya yönelik ihlallerin arttığı
- İsrail hapishanelerindeki Filistinli tutukluların kötü koşullar altında tutulduğu
Açıklamada, tüm bu gelişmelerin bölgede yeni bir çatışma dalgasına yol açabileceği uyarısı yapıldı. Hamas, uluslararası toplumu İsrail'e yönelik baskı yapmaya çağırdı ve Filistin halkının meşru haklarını savunmaya devam edeceklerini belirtti.
Bölgedeki Güncel Durum
Son haftalarda Batı Şeria'da İsrail ordusunun düzenlediği baskınlar ve yerleşimci saldırıları artış gösterdi. Filistin Sağlık Bakanlığı'na göre, bu yıl Batı Şeria'da yüzlerce Filistinli İsrail güçleri tarafından öldürüldü. Gazze'de ise insani durumun her geçen gün kötüleştiği, elektrik ve temiz su sıkıntısının devam ettiği aktarılıyor.
İsrail hapishanelerinde tutulan yaklaşık 5 bin Filistinli mahkumun bulunduğu biliniyor. Bunların bir kısmı idari gözaltı olarak bilinen ve herhangi bir suçlama olmadan tutulan kişilerden oluşuyor. Uluslararası insan hakları örgütleri, bu uygulamanın uluslararası hukuka aykırı olduğunu sıklıkla dile getiriyor.
Değerlendirme
Hamas'ın bu açıklaması, bölgedeki tansiyonun ne kadar yüksek olduğunu bir kez daha gösteriyor. İsrail'in uluslararası anlaşmalara ve planlara uymadığı yönündeki suçlamaları, taraflar arasındaki güveni daha da zedeliyor. Filistin tarafının siyasi olarak bölünmüş olması (Fetih ve Hamas arasındaki ayrılık) da kalıcı bir çözümün önündeki engellerden biri olarak duruyor. Uluslararası toplumun, özellikle ABD'nin yeniden seçilen Trump yönetiminin bu süreçteki rolü, bölgenin geleceği açısından kritik önem taşıyor. Taraflar arasındaki diyalogun yeniden başlatılması ve iki devletli çözüm perspektifinin canlandırılması, ancak samimi ve kapsamlı bir uluslararası girişimle mümkün görünüyor.
