Karadeniz Bölgesi'nde fındık hasadı tüm hızıyla sürerken, uzmanlar önemli bir sağlık riskine dikkat çekiyor. Fındık toplama, taşıma ve özellikle kurutma işlemleri sırasında havaya karışan organik tozlar ve polenler, solunum yolu alerjilerini tetikleyebiliyor. Özellikle astım, bronşit ve alerjik rinit hastaları için ciddi risk oluşturan bu durum, hasat çalışanları ve bölge halkı için tehdit oluşturuyor.
Organik Tozların Sağlık Üzerindeki Etkileri
Fındık hasadında ortaya çıkan organik tozlar; bitki parçacıkları, mantar sporları, polenler ve toprak partiküllerini içerebiliyor. Bu maddeler solunduğunda, bağışıklık sistemi tepki vererek alerjik reaksiyonlara yol açabiliyor. Uzmanlar, özellikle kurutma sırasında fındıkların çevrilmesi ve harmanlanması esnasında toz yoğunluğunun arttığını belirtiyor.
Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Ahmet Yılmaz, organik tozların solunum yollarında tahrişe neden olduğunu ve hassas kişilerde astım krizlerini tetikleyebildiğini ifade ediyor. Yılmaz, "Fındık hasadı döneminde, özellikle astım ve KOAH hastalarının şikayetlerinde belirgin artış gözlemliyoruz. Toz partikülleri, hava yollarında daralmaya yol açarak nefes darlığı, öksürük ve hırıltıya neden olabiliyor" diyor.
Korunma Yöntemleri ve Alınacak Önlemler
Uzmanlar, fındık hasadında çalışan kişilerin ve bölge sakinlerinin alabileceği bazı basit önlemlerle bu riski azaltabileceklerini belirtiyor. Bu önlemlerin başında, tozlu ortamlarda maske kullanımı geliyor. Prof. Dr. Yılmaz, "Özellikle kurutma işlemi sırasında mutlaka toz maskesi takılmalı. Ayrıca rüzgarlı havalarda çalışma süreleri kısaltılmalı ve mümkünse tozlu ortamlardan uzak durulmalı" şeklinde konuşuyor.
Ayrıca, hasat sonrası işlenen fındıkların kapalı alanlarda kurutulmasının toz yayılımını azaltabileceği belirtiliyor. Bunun yanında, alerjik bünyeye sahip kişilerin düzenli ilaç kullanımına dikkat etmeleri ve gerekli durumlarda doktora başvurmaları öneriliyor.
Bölgede fındık üreticileri, hasat döneminde yoğun iş temposu içinde sağlık konusunda yeterince bilinçli olmadıklarını kabul ediyor. Trabzon'un Arsin ilçesinde fındık üreticiliği yapan Hasan Karadeniz, "Uzun yıllardır bu işi yapıyoruz ama tozların bu kadar zararlı olabileceğini bilmiyorduk. Bu yıl maske kullanmaya özen göstereceğiz" diyor.
Hasat döneminin yaklaşık iki ay sürdüğü bölgede, özellikle yağışlı geçen yıllarda küf ve mantar sporlarının artması riski de bulunuyor. Bu nedenle, fındıkların açık havada uzun süre bekletilmemesi ve kurutma işleminin hijyenik koşullarda yapılması gerektiği vurgulanıyor.
Sonuç olarak, fındık hasadının sağlık üzerindeki etkileri konusunda farkındalık artırılmalı ve gerekli koruyucu önlemler alınmalıdır. Özellikle solunum yolu rahatsızlığı bulunan bireylerin, hasat ve kurutma dönemlerinde dikkatli olmaları, maske kullanmaları ve tıbbi yardım almaları önem taşıyor. Bu sayede hem üreticilerin sağlığı korunabilir hem de bu değerli tarım ürününün üretimi sürdürülebilir olur.
