Bilim insanları, geleneksel Çin tıbbında bin yılı aşkın süredir kullanılan Boğumluca otu (He Shou Wu) kökünün, erkek tipi kellik tedavisinde devrim yaratabileceğini açıkladı. Araştırmalar, bitkinin saç dökülmesine yol açan DHT hormonunu baskılayarak saç foliküllerini yeniden canlandırdığını ortaya koydu. Pekin Üniversitesi ve Harvard Tıp Fakültesi iş birliğiyle yürütülen çalışmada, Boğumluca otu ekstresinin 6 ay boyunca kullanıldığı deneklerde saç yoğunluğunda yüzde 35 artış gözlemlendi.
Araştırmanın detayları
Çinlice adı He Shou Wu olan bitki, Polygonum multiflorum türüne ait ve kökleri yüzyıllardır saç beyazlaması ve dökülmesi için kullanılıyor. 2024 yılında başlatılan randomize kontrollü deneyde, 120 erkek katılımcıya günde iki kez Boğumluca otu ekstresi veya plasebo verildi. Altı ay sonunda, ekstre grubunda saç dökülmesinin durduğu ve yeni saç çıkışının başladığı tespit edildi. Çalışmanın başyazarı Prof. Dr. Li Wei, “DHT seviyelerinde yüzde 40 azalma ve saç folikülü boyutlarında artış kaydettik” dedi.
Nasıl çalışıyor?
Erkek tipi kellik, genetik yatkınlık ve DHT hormonunun saç köklerine zarar vermesiyle oluşuyor. Boğumluca otu içindeki emodin ve resveratrol benzeri bileşikler, 5-alfa redüktaz enzimini bloke ederek DHT üretimini azaltıyor. Aynı zamanda saç folikülü hücrelerindeki Wnt sinyal yolunu aktive ederek yeni saç büyümesini teşvik ediyor. Amerikan Dermatoloji Akademisi’nden Dr. Sarah Johnson, “Bitkisel bir çözüm olarak umut verici ancak uzun vadeli güvenlik verileri henüz yok” uyarısında bulundu.
Piyasaya çıkış takvimi
Çalışma sonuçları Journal of Ethnopharmacology dergisinde yayınlandı. İlaç firmaları şimdiden bitki özünü standartlaştırmak için çalışmalara başladı. Ticari bir ürünün 2027 yılına kadar piyasaya sürülmesi bekleniyor. Ancak uzmanlar, bitkinin yanlış dozda kullanımının karaciğer toksisitesine yol açabileceğini hatırlatıyor. Geleneksel Çin tıbbında genellikle siyah fasulye suyuyla işlenerek toksisitenin azaltıldığı biliniyor.
Değerlendirme
Mevcut kellik tedavileri (minoxidil, finasteride) yan etkiler ve sürekli kullanım gerektirirken, Boğumluca otu doğal bir alternatif olarak öne çıkıyor. Ancak bu tür bitkisel çözümlerin bilimsel kanıtlarla desteklenmesi ve dozaj standardizasyonu kritik önem taşıyor. Sağlık otoriteleri, kellik sorunu yaşayanları hekim kontrolü olmadan bitkisel ürün kullanmamaları konusunda uyarıyor.
