Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hayata geçirilen Depozito Yönetim Sistemi (DOA) kapsamında ilk 17 günde 33 milyonu aşkın ambalaj atığı geri dönüşüme kazandırıldı. Açıklanan verilere göre, en yüksek atık toplama oranı İstanbul'da gerçekleşti. Sistemin devreye girmesiyle birlikte vatandaşların geri dönüşüme katılımı beklenenin üzerinde seyrediyor.
DOA sistemi nasıl işliyor?
Depozito Yönetim Sistemi, pet şişe, cam şişe ve alüminyum kutular gibi tek kullanımlık ambalajların ücret karşılığında toplanmasını esas alıyor. Tüketiciler, ambalajları belirlenen noktalara teslim ederek depozito bedelini geri alabiliyor. Sistem, hem çevre kirliliğini azaltmayı hem de geri dönüşüm oranlarını artırmayı hedefliyor. Bakanlık verilerine göre, 17 günlük süreçte toplam 33.200.000 adet ambalaj geri kazanıldı.
İstanbul lider, diğer iller de takipte
İstanbul, 8 milyonu aşkın ambalaj toplama miktarıyla ilk sırada yer alırken, onu Ankara ve İzmir takip etti. Büyükşehirlerde yoğunlaşan toplama işlemleri, kırsal bölgelerde de yaygınlaştırılmaya çalışılıyor. Bakanlık, yıl sonuna kadar 5000 yeni toplama noktası daha ekleyerek sistemi tüm Türkiye'ye yaymayı planlıyor. İlk veriler, vatandaşların sisteme ilgisinin yüksek olduğunu gösteriyor.
Gelecek hedefleri ve çevresel etki
DOA ile 2025 yılına kadar yılda 20 milyar ambalajın geri dönüşüme kazandırılması hedefleniyor. Bu miktar, Türkiye'nin plastik atık sorununa önemli bir çözüm sunarken, karbon salınımının da azaltılmasına katkı sağlayacak. Bakanlık yetkilileri, sistemin başarılı olması durumunda diğer atık türlerine de genişletilebileceğini belirtiyor. Çevre örgütleri ise uygulamanın denetim ve şeffaflık açısından geliştirilmesi gerektiğini vurguluyor. Depozito sistemi, birçok Avrupa ülkesinde başarıyla uygulanıyor; Türkiye'nin bu alandaki atılımı, küresel çevre politikalarına uyum adına önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Sistemin yaygınlaşmasıyla birlikte atık yönetimi maliyetlerinin düşmesi ve kayıt dışı toplayıcılığın önüne geçilmesi bekleniyor. Ancak sürdürülebilirlik için vatandaş bilincinin artırılması ve altyapının güçlendirilmesi kritik önem taşıyor. DOA verileri, çevre politikalarının somut çıktılarını görmek açısından umut verici bir başlangıç olarak kayıtlara geçti.