Dünyanın en büyük çevrimiçi rezervasyon platformlarından Booking.com'un Türkiye'ye dönüşü için yürütülen müzakerelerde sona gelindi. 2017 yılında vergi borçları nedeniyle Türkiye'deki faaliyetlerine son veren şirketin yeniden ülkede hizmet verebilmesi için belirlenen şartlar belli oldu. Resmi kaynaklardan alınan bilgiye göre, onay sürecinin tamamlanmasının ardından platformun kısa süre içinde Türkiye'deki kullanıcılarına yeniden hizmet vermesi bekleniyor.
Türkiye'den iki temel şart
Edinilen bilgilere göre, Türkiye hükümeti Booking.com'un dönüşü için iki ana koşul öne sürdü. İlk olarak, şirketin vergi mükellefiyetini Türkiye'de kurulacak bir şirket üzerinden yürütmesi ve tüm işlemlerin Türk mevzuatına tabi olması istendi. İkinci olarak ise, Türkiye'deki otel ve konaklama tesislerinin fiyatlarını doğrudan etkileyen yüksek komisyon oranlarının düşürülmesi ve yerel işletmelere adil rekabet ortamı sağlanması talep edildi. Bu şartların, özellikle yerli otellerin yurtdışına pazarlanmasında eşit fırsat yaratacağı belirtiliyor.
9 yıllık ayrılığın maliyeti büyük
Booking.com, 2017 yılında Türkiye'deki vergi borçlarını ödemediği gerekçesiyle Merkez Bankası tarafından yapılan düzenlemeler sonucu ülkeden çekilmişti. O tarihten bu yana Türkiye'deki turizm sektörü, özellikle İstanbul ve Antalya gibi büyük destinasyonlarda uluslararası rezervasyonlarda daralma yaşadı. Türkiye Otelciler Birliği (TÜROB) verilerine göre, söz konusu dönemde Avrupa'dan gelen rezervasyonlarda yüzde 30'a varan düşüşler kaydedildi. Bu durum, yerli otellerin mobil uygulamalar ve kendi web siteleri üzerinden doğrudan rezervasyon kanallarını geliştirmesine yol açtı.
Turizmde yeniden canlanma hedefi
Hükümetin 2027 yılına kadar turizm gelirini 100 milyar dolara çıkarma hedefi doğrultusunda Booking.com'un dönüşü önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın kararlı tutumu, uluslararası platformların Türkiye'de vergi ödemeden faaliyet göstermesine sıcak bakmadığını gösteriyor. Özellikle son dönemde kısa dönemli kiralamalarda yaşanan denetim sorunlarının da bu müzakerelerde gündeme geldiği öğrenildi. Türkiye'nin Avrupa'nın en büyük pazarlarından biri olması nedeniyle Booking.com'un da bu pazara geri dönmek için istekli olduğu biliniyor.
Uzmanlardan ilk yorumlar
Turizm ekonomistleri, Booking.com'un dönüşünün Türkiye'ye yönelik uluslararası talebi önemli ölçüde artıracağı görüşünde. Ancak uzmanlar, komisyon oranlarının düşürülmesinin şirketin kârlılığını etkileyebileceği ve bu nedenle Türkiye'de hizmet fiyatlarının yeniden gözden geçirilebileceğini dile getiriyor. Ayrıca, yerel rezervasyon siteleri ve acentelerin yeni rekabet durumuna uyum sağlaması zaman alabilir. Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) yetkilileri ise, Booking.com'un dönüşünün sektörde bir şok etkisi yaratmak yerine, dijital dönüşümü hızlandıracağını ve küçük ölçekli işletmelerin küresel pazara erişimini kolaylaştıracağını ifade ediyor.
Kısa vadede restorasyon, uzun vadede yeni fırsatlar
Yapılan anlaşmanın ne zaman imzalanacağı ve platformun tam olarak ne zaman aktif olacağı henüz netlik kazanmış değil. Ancak sürecin yakından takip edildiği ve müjdeli haberin önümüzdeki haftalarda verilebileceği konuşuluyor. Türkiye'nin turizmdeki 2028 hedefleri doğrultusunda bu dönüş, hem uluslararası yatırımcılar hem de yerli işletmeler için önemli bir dönüm noktası olabilir. Booking.com'un Türkiye'de kalıcı olabilmesi için şirketin yalnızca vergi yükümlülüklerini değil, aynı zamanda müşteri mağduriyetlerini de dikkate alan bir yapı kurması gerekiyor. Umarız bu süreç, Türkiye'nin dijital turizmdeki rekabet gücünü artırırken, tüketici haklarından ödün verilmez.
