Apple, İngiltere'de iCloud hizmetinde tekelci uygulamalar iddiasıyla 3 milyar sterlin (yaklaşık 3,8 milyar dolar) tutarında bir toplu dava ile karşı karşıya. Dava, tüketici hakları savunucusu Justin Gutmann tarafından Londra Rekabet Temyiz Mahkemesi'ne (CAT) sunuldu. Gutmann, Apple'ın iCloud depolama hizmetini iOS cihazlara zorunlu kılarak rekabeti engellediğini ve tüketicilere adil olmayan fiyatlar sunduğunu iddia ediyor. Dava, 2015 yılından bu yana iCloud kullanan yaklaşık 40 milyon İngiltere kullanıcısını kapsıyor ve kullanıcı başına ortalama 70 sterlin tazminat talep ediyor.
Davanın Temel İddiaları
Justin Gutmann, Apple'ın iCloud'u iOS cihazlarda varsayılan depolama çözümü haline getirerek kullanıcıları alternatif bulut depolama hizmetlerine yönelmekten alıkoyduğunu savunuyor. İddiaya göre Apple, kullanıcıların iCloud dışındaki hizmetlerle cihaz yedekleme yapmasını zorlaştıran teknik engeller koyuyor. Örneğin, üçüncü parti uygulamalar iOS'ta tam sistem yedekleme yapamıyor; yalnızca belirli veri türlerini yedekleyebiliyor. Bu durum, kullanıcıları ücretsiz 5 GB sınırını aştıklarında ücretli iCloud planlarına yönelmeye zorluyor. Gutmann, Apple'ın bu stratejiyle rekabetçi olmayan fiyatlar uyguladığını belirtiyor.
Apple'ın Savunması
Apple ise iddiaları reddediyor. Şirket, iCloud'un iOS cihazlar için en güvenli ve entegre çözüm olduğunu, kullanıcıların isteğe bağlı olarak diğer bulut hizmetlerini kullanabileceğini ifade ediyor. Apple ayrıca, ücretsiz 5 GB alanın çoğu kullanıcı için yeterli olduğunu ve ücretli planların piyasa koşullarına uygun fiyatlandırıldığını savunuyor. Şirketin hukuk ekibi, davanın reddedilmesi için çaba gösteriyor. Duruşmanın 2025 yılında yapılması bekleniyor.
Dava Süreci ve Olası Sonuçlar
Toplu dava, Rekabet Temyiz Mahkemesi tarafından onaylanırsa, Apple 3 milyar sterline kadar tazminat ödemek zorunda kalabilir. Bu, şirketin İngiltere'deki en büyük tüketici davalarından biri olacak. Benzer bir dava ABD'de de 2022 yılında açılmış ve sürmekte. İngiltere'deki dava, Apple'ın bulut depolama iş modeline yönelik küresel bir hukuki mücadelenin parçası olarak görülüyor. Uzmanlar, mahkemenin Apple aleyhine karar vermesi durumunda şirketin iCloud politikalarını değiştirmek zorunda kalabileceğini belirtiyor.
iCloud ve Rekabet Hukuku Bağlamı
Bu dava, teknoloji devlerinin ekosistem bağlama uygulamalarına yönelik artan düzenleyici baskının bir örneği. Avrupa Birliği'nin Dijital Piyasalar Yasası (DMA) gibi düzenlemeler, Apple'ın App Store ve diğer hizmetlerdeki tekelci uygulamalarına sınırlama getirmeyi hedefliyor. İngiltere, Brexit sonrası kendi rekabet yasalarını oluştururken, tüketici grupları teknoloji şirketlerine karşı daha agresif davalar açıyor. Gutmann davası, bu eğilimin bir parçası olarak öne çıkıyor.
Değerlendirme
Apple'ın iCloud stratejisi, kullanıcı sadakatini artırmak ve hizmet gelirlerini yükseltmek için tasarlanmış olsa da, tüketici hakları savunucuları bu uygulamaları rekabet ihlali olarak görüyor. Davanın sonucu, yalnızca Apple'ı değil, benzer ekosistem bağlama stratejileri izleyen diğer teknoloji şirketlerini de etkileyebilir. Mahkemenin kararı, dijital pazarlarda rekabetin nasıl şekilleneceğine dair önemli bir emsal teşkil edecek.
