Eski HDP Tunceli Milletvekili Alican Önlü, cenaze törenine katılmak için gittiği Tunceli'nin Ovacık ilçesi girişinde jandarma ekipleri tarafından gözaltına alındı. Olay, 12 Mayıs 2025 Pazartesi günü sabah saatlerinde meydana geldi. Önlü'nün gözaltı gerekçesi henüz resmi olarak açıklanmadı. Avukatları, gözaltı işleminin hukuki dayanağının belirsiz olduğunu savunarak serbest bırakılması için girişim başlattı.
Alican Önlü Kimdir?
Alican Önlü, 1978 yılında Tunceli'nin Ovacık ilçesinde dünyaya geldi. İlk ve orta öğrenimini Tunceli'de tamamladıktan sonra Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden mezun oldu. Öğrencilik yıllarından itibaren sol ve devrimci çevrelerde aktif rol aldı. İnsan hakları, çevre ve emek mücadelesi alanında çeşitli sivil toplum kuruluşlarında görev yaptı.
Siyasi kariyerine 2000'li yılların başında Katılımcı Demokrasi Partisi (KADEP) saflarında başladı. Daha sonra Halkların Demokratik Partisi (HDP) bünyesinde siyaset yapmaya devam etti. 7 Haziran 2015 genel seçimlerinde HDP'den Tunceli milletvekili adayı oldu ancak seçilemedi. 1 Kasım 2015 erken seçimlerinde ise HDP Tunceli milletvekili olarak TBMM'ye girdi. 24 Haziran 2018 seçimlerinde de aynı partiden milletvekili seçilerek ikinci dönemini tamamladı.
Meclis'teki görev süresi boyunca özellikle Alevi vatandaşların sorunları, Dersim bölgesinin kalkınması, doğa katliamları ve cezaevi koşulları üzerine yaptığı konuşmalarla bilindi. 2016-2018 yılları arasında HDP'nin Alevi çalışmalarından sorumlu eş genel başkan yardımcılığı görevini yürüttü. Ayrıca Meclis İnsan Hakları İnceleme Komisyonu'nda muhalefet partileri adına üyelik yaptı.
Gözaltı Süreci ve Nedenleri
Edinilen bilgilere göre Alican Önlü, 12 Mayıs 2025 sabahı Tunceli merkezden Ovacık ilçesine bağlı köyüne cenaze töreni için hareket etti. Ovacık ilçesi girişinde bulunan jandarma uygulama noktasında durdurulan Önlü, kimlik kontrolünün ardından gözaltına alındı. Gözaltı kararının arkasında yatan neden henüz netleşmedi. Bazı kaynaklar, Önlü hakkında daha önce açılmış bir soruşturma kapsamında ifadesine başvurulmak istendiğini öne sürdü. Ancak resmi makamlardan yapılan açıklamada, "gözaltı işleminin rutin bir sorgulama olduğu" ifade edildi.
Önlü'nün avukatı Av. Zeynep Kaya, yaptığı yazılı açıklamada müvekkilinin gözaltına alınmasının keyfi olduğunu belirterek, "Müvekkilim cenaze gibi hassas bir toplumsal olay için yola çıkmıştır. Gözaltı kararı, Anayasa'nın 19. maddesinde güvence altına alınan kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlalidir. Derhal serbest bırakılması için başvuruda bulunduk" dedi.
HDP cephesinden yapılan ilk açıklamada ise gözaltı kınandı. Parti Sözcüsü, "Eski milletvekilimizin cenaze bahanesiyle yolda durdurulup gözaltına alınması kabul edilemez. Bu uygulama, seçilmişlere yönelik sistematik baskının bir parçasıdır" ifadelerini kullandı.
Gözaltının Siyasi Bağlamı
Türkiye'de son yıllarda eski HDP'li milletvekillerine yönelik gözaltı ve tutuklama operasyonları sıkça gündeme geliyor. 2016'dan bu yana aralarında Selahattin Demirtaş, Figen Yüksekdağ, Leyla Güven ve daha birçok ismin bulunduğu onlarca HDP'li siyasetçi çeşitli suçlamalarla cezaevine konuldu. Önlü de 2016 yılında "terör örgütü propagandası yapmak" iddiasıyla kısa süreliğine gözaltına alınmış, ancak serbest bırakılmıştı. 2018'de milletvekilliği sona erdikten sonra herhangi bir yargı süreci yaşamadı.
Uzmanlar, bu tür gözaltıların özellikle seçim dönemlerinde veya kritik siyasi gelişmelerin yaşandığı sıralarda arttığına dikkat çekiyor. Tunceli, Alevi nüfusun yoğun olduğu ve sol siyasetin güçlü olduğu bir il olarak biliniyor. Ovacık ilçesi ise PKK'nın kurucusu Abdullah Öcalan'ın memleketi olması nedeniyle zaman zaman güvenlik operasyonlarının odağında yer alıyor.
Alican Önlü'nün gözaltına alınması, Tunceli'de yerel halk tarafından da tepkiyle karşılandı. Ovacık sakinlerinden 65 yaşındaki Hüseyin Demir, "Alican bizim çocuğumuz. Cenazeye gidiyordu, neden gözaltına alındığını anlamıyoruz. Bu yapılan zulümdür" diye konuştu.
Sonuç ve Beklentiler
Önlü'nün gözaltı süresi, savcılık ifadesinin ardından netlik kazanacak. Gözaltı süresi 24 saati aşamaz; eğer serbest bırakılmazsa adliyeye sevk edilecek. Avukatları, ifade işlemlerinin ardından müvekkillerinin serbest kalacağını umut ediyor. Gözaltı kararının arkasında yatan hukuki gerekçe ise önümüzdeki saatlerde kamuoyuyla paylaşılacak.
Bu olay, Türkiye'de siyasi tutukluluk ve gözaltı pratiklerinin hala tartışmalı bir konu olduğunu bir kez daha gösterdi. Eski milletvekillerinin dahi cenaze gibi insani bir gerekçeyle yola çıkarken gözaltına alınması, hukuk devleti ilkeleri açısından ciddi soru işaretleri barındırıyor. Kamuoyu, Önlü'nün akıbetini ve gözaltı gerekçesini yakından takip ediyor.
