Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği (EZZİB), internet üzerinden satılan düşük fiyatlı zeytinyağlarının büyük bölümünde sahtecilik yapıldığını ortaya çıkardı. Yapılan analizlerde, bu yağların yüzde 99'unun pamuk yağı olduğu tespit edildi. Birlik, tüketiciyi korumak ve sektördeki güveni yeniden tesis etmek amacıyla sahteciliği önleyecek yeni bir takip sistemini devreye alacaklarını duyurdu.
Ucuz zeytinyağı tuzağı
Son dönemde internet platformlarında 50-70 lira arasında satılan "sızma zeytinyağı" etiketli ürünler, tüketicileri cezbetse de yapılan laboratuvar testleri gerçeği gözler önüne serdi. EZZİB yetkilileri, piyasadan toplanan 100'den fazla numunenin analiz edildiğini ve sadece birkaçında gerçek zeytinyağı bulunduğunu belirtti. Sahte zeytinyağlarında en çok pamuk yağı kullanıldığı, bunu ayçiçek yağı ve kanola yağının takip ettiği ifade edildi. Uzmanlar, bu tür ürünlerin hem sağlık riski oluşturduğunu hem de zeytinyağı sektörüne büyük zarar verdiğini vurguluyor.
Yeni takip sistemi geliyor
EZZİB Başkanı, sahteciliğin önlenmesi için "Zeytinyağı İzlenebilirlik Sistemi" adını verdikleri yeni bir projeyi hayata geçireceklerini açıkladı. Sistem sayesinde, üreticiden tüketiciye kadar her aşama kayıt altına alınacak. Her şişeye benzersiz bir kod verilecek ve tüketiciler bu kodu okutarak ürünün menşeini, hasat tarihini ve laboratuvar sonuçlarını görebilecek. Birlik, ayrıca denetimlerin sıkılaştırılması ve cezaların artırılması için Tarım ve Orman Bakanlığı'na çağrıda bulundu. Yeni sistemin 2024 yılı içerisinde pilot bölgelerde uygulanmaya başlanması planlanıyor.
Tüketicilere uyarılar
Yetkililer, tüketicileri bilinçli olmaya davet ediyor. Gerçek zeytinyağının litresinin en az 150 lira olması gerektiğini belirten uzmanlar, çok düşük fiyatlı ürünlerden kaçınılmasını öneriyor. Ayrıca, güvenilir markalar ve ambalajlı ürünler tercih edilmeli. Sahte zeytinyağı tüketiminin, mide bulantısı ve alerjik reaksiyonlara yol açabileceği de hatırlatılıyor. EZZİB, tüketicilerin şüpheli ürünleri Alo 174 Gıda Hattı'na bildirmelerini istedi.
Zeytinyağı sahteciliği, sadece ekonomik bir sorun değil, aynı zamanda Türkiye'nin uluslararası alandaki itibarını da zedeliyor. Dünyanın en büyük zeytinyağı üreticilerinden olan Türkiye'nin, bu tür skandallarla marka değerini kaybetmemesi için acil önlemler alması gerekiyor. Yeni takip sistemi, doğru uygulanırsa sektördeki güveni yeniden inşa edebilir. Ancak tüketici bilinci ve denetim mekanizmalarının güçlenmesi de en az teknoloji kadar önemli.
