CHP Genel Başkan Yardımcısı Gökan Zeybek, Sarıyer Poligon Mahallesi'nde 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında "rezerv alan" ilan edilen bölgelerde vatandaşların mülksüzleştirildiği iddialarını Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Zeybek, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’a yönelttiği soru önergesinde, "Vatandaşın mülkiyet hakkı gasp mı ediliyor?" sorusunu yöneltti. CHP'li vekil, bölgedeki hak sahiplerinin mağduriyet yaşadığını belirterek, sürecin şeffaf ve adil işletilmediğini savundu.
Rezerv alan kararı ve mağduriyet iddiaları
Sarıyer Poligon Mahallesi, 2021 yılında Bakanlar Kurulu kararıyla rezerv alan ilan edilmişti. Bu statü, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'na bölgede kentsel dönüşüm projeleri yapma yetkisi veriyor. Ancak Zeybek, kararın alınma sürecinde mahalle sakinlerinin görüşlerinin alınmadığını ve aceleci davranıldığını iddia ediyor. CHP'li vekil, özellikle küçük çaplı mülk sahiplerinin taşınmazlarının düşük bedellerle kamulaştırıldığını veya takas tekliflerinin kabul edilmediğini öne sürüyor.
Zeybek'in Bakan Kurum'a yönelttiği sorular arasında, "Rezerv alan kararı hangi bilimsel ve teknik verilere dayanılarak alınmıştır?", "Bölgede kaç yapı ve kaç hak sahibi bulunmaktadır?", "Hak sahiplerine ne kadar kamulaştırma bedeli ödenmiş veya takas yapılmıştır?" gibi maddeler yer alıyor. Ayrıca, sürecin Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkına aykırı olup olmadığı sorgulanıyor.
CHP'den kentsel dönüşüm politikalarına eleştiri
Gökan Zeybek, sadece Sarıyer özelinde değil, genel olarak iktidarın kentsel dönüşüm politikalarını eleştiriyor. CHP'li vekil, "Hükümet, afet riski gerekçesiyle birçok bölgeyi rezerv alan ilan ediyor ancak bu süreçlerde vatandaşın rızası ve katılımı yok sayılıyor. Sonuçta mülkiyet hakkı ihlalleri yaşanıyor" diyor. Zeybek, özellikle İstanbul'daki kentsel dönüşüm projelerinin şeffaflıktan uzak olduğunu ve rant odaklı yürütüldüğünü iddia ediyor.
Soru önergesi, Meclis'te siyasi gündemin üst sıralarına yerleşti. CHP, önümüzdeki günlerde konuyu komisyonlarda da gündeme getireceklerini açıkladı. Öte yandan, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'ndan henüz resmi bir yanıt gelmedi. Bakanlık yetkililerinin önümüzdeki hafta içinde yazılı bir açıklama yapması bekleniyor.
Poligon Mahallesi'ndeki bazı hak sahipleri ise CHP'li vekilin girişimini memnuniyetle karşıladı. Mahalle sakinleri, "Bizler defalarca Ankara'ya gittik, yetkililerle görüştük ama sesimiz duyulmadı. Umarız bu soru önergesi ile sorun çözülür" şeklinde konuştu. Bölgede 400'den fazla bağımsız bölüm ve 600'ü aşkın hak sahibi olduğu tahmin ediliyor.
Siyaset bilimcilere göre, bu tür mülkiyet tartışmaları Türkiye'de kentsel dönüşümün en kırılgan noktalarından birini oluşturuyor. Hukukçular, rezerv alan uygulamalarının yargı denetimine tabi olması gerektiğini vurgularken, mülk sahiplerinin haklarının korunması için daha kapsamlı düzenlemeler yapılması çağrısında bulunuyor. Sarıyer Poligon Mahallesi örneği, bu alandaki eksikliklerin somut bir yansıması olarak değerlendiriliyor.
