Dünyanın en zengin aileleri paralarını gözü dönmüşçesine harcıyor gibi görünse de gerçek çok farklı. Varlıklı ailelerin lüks araçlar, pahalı markalar ve yatlarla dolu bir yaşam sürdüğü yaygın bir kanı. Ancak yapılan araştırmalar, servetlerini nesilden nesile aktarmayı başaran ailelerin harcama alışkanlıklarının oldukça ölçülü olduğunu ortaya koyuyor. Öyle ki, bazı milyarderler gömleklerini indirimden bile satın alabiliyor.
Zenginler nasıl harcıyor?
Tarih boyunca aile şirketleri ve yatırımlarıyla servetini koruyan hanedanlar, paralarının her kuruşunu hesaplı kullanıyor. Bunun en ünlü örneklerinden biri Walmart'ın kurucusu Sam Walton'ın hayatı. Walton, milyarlarca dolarlık servetine rağmen mütevazı bir yaşam sürdü ve indirimli ürünleri tercih etti. Benzer şekilde Warren Buffett hâlâ 50 yıl önce satın aldığı evde yaşıyor ve sade bir hayat sürüyor. Bu ailelerin ortak özelliği, parayı statü sembolü olarak değil, bir araç olarak görmeleri.
İsraf etmeyen zenginlerin sırları
Zenginlerin israftan kaçınmasının birkaç nedeni var. İlki, 'serveti koruma içgüdüsü'. Nesillerdir zengin olan aileler, yoksulluk ve iflasın ne demek olduğunu bilmese de, atalarından gelen bir tedbirle parayı dikkatli kullanmaya özen gösteriyor. İkincisi, 'gösterişten uzak durma'. Pek çok varlıklı aile, toplumda dikkat çekmek istemediği için sade giyiniyor ve mütevazı arabalar kullanıyor. Üçüncü sebep ise 'yatırım bilinci'. Her harcama, potansiyel bir yatırım fırsatının kaçması anlamına geliyor. Bu yüzden gereksiz lüksten kaçınıyorlar.
Dünyadaki örnekler
İngiltere Kraliyet Ailesi bile tasarruf konusunda örnek teşkil ediyor. Kral Charles'ın eski gömleklerini yamatarak giydiği, Prens William'ın ise aynı kıyafetleri yıllarca kullandığı biliniyor. İşadamı İngiliz milyarder Richard Branson ise röportajlarında hep ikinci el eşyalardan oluşan bir evde büyüdüğünü anlatıyor. Bu alışkanlıkları onlara atalarından miras kalmış durumda. Yapılan bir araştırmaya göre, milyarderlerin %70'i en ucuz kredi kartını kullanıyor ve ortalama bir aileden daha az kıyafet alıyor.
Sonuç
Görünen o ki, zenginlik biriktirmenin en önemli kuralı sahip olunanı korumaktan geçiyor. Bu bilinçle yetişen varlıklı aileler, küçük harcamalarda bile hassas davranıyor. Bir gömleğin indirimde mi yoksa normal fiyattan mı alındığı onlar için önemli bir tercih nedeni. Türkiye'de de benzer bir bilinç oluşmaya başlasa da, hâlâ 'bol keseden harcama' alışkanlığı yaygın. Oysa gerçek zenginlik, parayı yönetebilme becerisinde gizli.