Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya Federasyonu topraklarındaki stratejik hedeflere yönelik uzun menzilli silah saldırılarının sürdürülmesi için kapsamlı bir planı onayladığını duyurdu. Zelenski, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, kararın cephedeki durumu değiştirmek ve Rusya'nın savaş kapasitesini zayıflatmak amacıyla alındığını belirtti. Planın detayları gizli tutulurken, Ukrayna'nın yerli üretim insansız hava araçları ve batılı müttefiklerinden tedarik ettiği uzun menzilli füzelerle operasyonların yoğunlaştırılacağı öğrenildi.
Yeni stratejinin hedefleri ve kapsamı
Ukrayna yönetimi, uzun menzilli saldırılarla Rusya'nın enerji altyapısını, askeri havaalanlarını, silah depolarını ve komuta merkezlerini vurmayı hedefliyor. Son aylarda Ukrayna insansız hava araçları, Rusya'nın derinliklerindeki rafinerileri ve lojistik merkezlerini başarıyla hedef alarak Moskova'nın savaş ekonomisine darbe indirmişti. Zelenski'nin onayladığı yeni plan, bu saldırıların daha koordineli ve geniş kapsamlı bir şekilde sürdürülmesini öngörüyor. Ukraynalı yetkililere göre, operasyonların temel amacı Rusya'nın cepheye takviye gönderme kabiliyetini kısıtlamak ve Ukrayna halkının moralini yükseltmek.
Batılı askeri uzmanlar, Ukrayna'nın uzun menzilli saldırı kapasitesinin son dönemde önemli ölçüde arttığını belirtiyor. ABD'nin sağladığı ATACMS füzeleri ve İngiltere'nin Storm Shadow füzeleri, Ukrayna'nın elini güçlendiren unsurlar arasında. Ancak bu silahların kullanımına ilişkin bazı kısıtlamalar halen devam ediyor. Zelenski, müttefiklerinden bu kısıtlamaların kaldırılması yönünde çağrılarını sürdürüyor.
Rusya'nın olası tepkisi ve uluslararası boyut
Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, Ukrayna'nın uzun menzilli saldırı planını "tehlikeli bir tırmandırma" olarak nitelendirdi ve Rusya'nın bu saldırılara karşılık vereceğini açıkladı. Peskov, Batılı ülkelerin Ukrayna'ya sağladığı silahların savaşı daha da körüklediğini savundu. Rusya Savunma Bakanlığı ise son haftalarda Ukrayna'nın insansız hava araçlarına karşı hava savunma sistemlerini güçlendirdiğini duyurdu. Moskova yönetimi, uzun menzilli saldırıların Rusya'nın "özel askeri operasyon" olarak adlandırdığı savaşın gidişatını değiştirmeyeceğini iddia ediyor.
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Ukrayna'nın kendini savunma hakkını vurgulayarak, üye ülkelerin Kiev'e askeri destek konusundaki kararlılığını yineledi. ABD Dışişleri Bakanlığı da Ukrayna'nın egemenlik sınırları içinde meşru hedeflere saldırma hakkına sahip olduğunu belirtti. Ancak bazı Avrupa başkentleri, saldırıların Rusya ile doğrudan çatışmaya yol açmasından endişe duyuyor. Almanya ve Fransa, tansiyonun düşürülmesi için diplomatik kanalların açık tutulması gerektiğini savunuyor.
Savaşın seyri ve insani boyut
Ukrayna'nın uzun menzilli saldırı kararı, savaşın artık cephe hattının ötesine taşındığını gösteriyor. Rusya'nın geçtiğimiz kış aylarında Ukrayna'nın enerji altyapısına düzenlediği yoğun füze saldırıları, milyonlarca Ukraynalıyı elektriksiz ve ısıtmasız bırakmıştı. Ukrayna, benzer bir yıkımı Rusya topraklarında hedef alarak caydırıcılık sağlamayı amaçlıyor. Ancak uzmanlar, bu tür saldırıların misilleme riskini artırabileceği ve sivil kayıplara yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
Birleşmiş Milletler verilerine göre, savaşın başlangıcından bu yana on binlerce sivil hayatını kaybetti ve milyonlarca kişi yerinden edildi. İnsani yardım kuruluşları, her iki tarafın da sivil altyapıyı hedef almasının uluslararası hukuka aykırı olduğunu hatırlatıyor. Ukrayna'nın yeni planı, savaşın daha geniş bir coğrafyaya yayılma potansiyelini artırıyor.
Türkiye'nin tutumu ve arabuluculuk çabaları
Türkiye, savaşın başından bu yana dengeli bir politika izleyerek hem Ukrayna'ya insansız hava aracı tedarik etmiş hem de Rusya ile diplomatik ilişkilerini sürdürmüştü. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, son görüşmelerde tarafları müzakere masasına dönmeye çağırdı. Türkiye'nin girişimiyle imzalanan Tahıl Koridoru Anlaşması, küresel gıda güvenliğine katkı sağlamıştı. Ancak uzun menzilli saldırıların artması, Türkiye'nin arabuluculuk çabalarını zorlaştırabilir. Ankara, tansiyonun düşürülmesi için somut adımlar atılması gerektiğini vurguluyor.
Ukrayna'nın uzun menzilli saldırı kararı, savaşın daha uzun bir süre devam edeceğinin sinyalini veriyor. Batı'nın askeri desteği ile Rusya'nın karşı hamleleri arasındaki denge, önümüzdeki aylarda savaşın gidişatını belirleyecek. Diplomatik çözüm arayışları ise şimdilik sonuçsuz kalıyor. Uluslararası toplumun, sivil kayıpları önlemek ve çatışmayı sınırlamak için daha etkili bir baskı mekanizması oluşturması gerekiyor.