Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya'nın son saldırıları nedeniyle ülkesinin Karadeniz limanlarına dün hiçbir ticari geminin giremediğini duyurdu. Zelenski, "Ruslar, Tahıl Koridorumuzu kapatmak için her şeyi yapacaklar" ifadesini kullanarak, küresel gıda güvenliğine yönelik tehdide dikkat çekti. Ukrayna, savaş öncesi dünya tahıl ticaretinin yaklaşık %10'unu karşılıyordu.
Tahıl Koridoru ve Küresel Etkileri
Temmuz 2022'de Türkiye ve Birleşmiş Milletler arabuluculuğunda imzalanan Tahıl Koridoru Anlaşması, Ukrayna'nın Karadeniz üzerinden tahıl ihracatına izin veriyordu. Ancak Rusya, anlaşmayı Temmuz 2023'te askıya aldıktan sonra Ukrayna kendi insani koridorunu oluşturdu. Zelenski'nin açıklamaları, bu koridorun sürdürülebilirliğine yönelik endişeleri artırıyor. Ukrayna Tarım Bakanlığı verilerine göre, ülke bu yıl 45 milyon ton tahıl ihraç etmeyi planlıyor.
Rusya'nın Stratejisi ve Uluslararası Tepkiler
Rusya, Ukrayna'nın tahıl ihracatını engellemek için limanlara ve altyapıya yönelik saldırılarını yoğunlaştırdı. Geçen hafta Odessa limanına düzenlenen insansız hava aracı saldırısında tahıl depoları hasar gördü. ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Rusya'nın gıda silahı olarak kullanmasını kınarken, Avrupa Birliği de Ukrayna'ya alternatif ihracat yolları konusunda destek sağlıyor. Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Karadeniz'deki gerilimin küresel gıda fiyatlarını yeniden yükseltebileceği uyarısında bulundu.
Uzmanlar, Rusya'nın amacının Ukrayna'yı ekonomik olarak zorlamak ve uluslararası toplum üzerinde baskı kurmak olduğunu belirtiyor. Tahıl koridorunun kapatılması halinde özellikle Afrika ve Orta Doğu'daki ülkeler ciddi gıda sıkıntısıyla karşı karşıya kalabilir. Ukrayna, Romanya üzerinden karayolu ve demiryolu alternatiflerini geliştirmeye çalışsa da bu yollar maliyet ve kapasite açısından yetersiz kalıyor.
Sonuç olarak, Zelenski'nin açıklamaları Rusya'nın saldırgan tutumunun devam ettiğini gösteriyor. Uluslararası toplumun bu konuda daha somut adımlar atması gerekiyor. Aksi halde küresel gıda krizi derinleşecek ve en çok savunmasız ülkeler etkilenecek.
