Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, 36. NATO Zirvesi'nin Ukrayna'ya destek sağlanması açısından önemli olmasını beklediklerini belirterek, "Ankara'da düzenlenecek en güçlü Avrupa-Atlantik devletleri zirvesinin boş geçmeyeceğini umuyoruz." dedi. Zelenski, yaptığı yazılı açıklamada, zirvede Ukrayna'nın güvenlik garantileri, askeri yardım ve yeniden yapılanma sürecine ilişkin somut adımlar atılmasını beklediklerini vurguladı.
Zirveden somut adımlar bekleniyor
Zelenski, NATO müttefiklerinin Ukrayna'ya yönelik taahhütlerini yerine getirmesi gerektiğini belirterek, "Ukrayna, sadece sözde değil, eylemde de desteğe ihtiyaç duyuyor. Zirvenin, hava savunma sistemleri, mühimmat ve finansal yardım gibi kritik konularda kararlarla sonuçlanmasını ümit ediyorum." ifadelerini kullandı. Ukrayna lideri, özellikle uzun menzilli füzeler ve modern savaş uçaklarının tedarikine yönelik beklentilerini dile getirdi.
Ekonomik boyut ve yeniden yapılanma
NATO Zirvesi'nde Ukrayna'nın yeniden yapılanma sürecinin finansmanı da masaya yatırılacak. Zelenski, savaşın yol açtığı ekonomik tahribatın giderilmesi için uluslararası bir fon oluşturulması çağrısı yaptı. "Rusya'nın saldırıları sonucu ülkemizde büyük bir altyapı yıkımı yaşandı. Yeniden inşa için milyarlarca dolara ihtiyacımız var. NATO ve müttefiklerinin bu konuda da sorumluluk üstlenmesini bekliyoruz." dedi.
Uzmanlar, zirvede Ukrayna'nın NATO'ya üyelik sürecinin de ele alınmasının beklendiğini belirtiyor. Ancak ittifak içinde üyelik konusunda görüş ayrılıkları bulunuyor. Bazı ülkeler savaş devam ederken üyelik sürecinin başlatılmaması gerektiğini savunurken, Ukrayna yönetimi acil güvenlik garantileri talep ediyor.
Jeopolitik denklem ve Türkiye'nin rolü
Ankara'da yapılacak zirve, Türkiye'nin savaşta arabulucu rolü oynaması açısından da kritik öneme sahip. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, daha önce Zelenski ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşmüş, tahıl koridoru anlaşması gibi diplomatik başarılara imza atmıştı. Uzmanlar, zirvenin Türkiye'nin enerji merkezi olma hedefiyle de bağlantılı olduğunu belirtiyor.
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, zirve öncesi yaptığı açıklamada, müttefiklerin Ukrayna'ya desteğinin süreceğini ancak ittifakın Rusya ile doğrudan çatışmaya girmeyeceğini yineledi. Stoltenberg, "Ukrayna'nın kendini savunma hakkını destekliyoruz. Ancak NATO'nun savaşan bir taraf haline gelmemesi önemli." dedi.
Bağımsız analistler, Ukrayna'nın Batı'dan aldığı askeri ve mali desteğin savaşın gidişatında belirleyici olduğuna dikkat çekiyor. Ancak savaşın uzamasıyla birlikte Batı ülkelerinde savaş yorgunluğu belirtileri görülüyor. ABD ve Avrupa Birliği ülkelerinde Ukrayna'ya yapılan yardımların azaltılması yönünde siyasi tartışmalar yaşanıyor. Bu nedenle Ankara Zirvesi'nin Ukrayna'ya yönelik uluslararası dayanışmanın tazelenmesi açısından kritik olduğu değerlendiriliyor.
Zelenski, zirve öncesi yaptığı son açıklamada, "Ukrayna'nın geleceği bu zirvede şekillenecek. Müttefiklerimizin kararlılığını test edeceğiz. Tarih bizi izliyor." ifadelerini kullandı. Zirvenin 11-13 Temmuz tarihlerinde başkent Ankara'da gerçekleştirilmesi planlanıyor.
