TBMM Genel Kurulu'na sunulacak yeni kanun teklifi, yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının askerlik yükümlülüğünde köklü değişiklikler öngörüyor. Teklife göre, yurt dışında ikamet eden ve belirli şartları taşıyan yaklaşık 400 bin kişi zorunlu askerlik hizmetinden muaf tutulacak. Düzenleme, Türkiye'de askerlik yapmış olanları da kapsıyor ve bu kişilerin tekrar askere çağrılmasının önüne geçiyor. Kanun teklifi, milletvekillerinin yoğun mesaisi sonucu hazırlandı ve önümüzdeki günlerde Meclis'te görüşülecek.
Kimler muaf olacak?
Yeni düzenlemeye göre, yurt dışında en az 3 yıl kesintisiz ikamet eden ve çalışma izni veya oturma izni bulunan 25-40 yaş arası Türk vatandaşları askerlikten muaf tutulabilecek. Ayrıca, yurt dışında doğmuş ve Türkiye'de hiç ikamet etmemiş kişiler de bu kapsama alınıyor. Muafiyet için başvurular e-Devlet üzerinden yapılacak ve herhangi bir ücret talep edilmeyecek. Düzenleme, sadece erkek vatandaşları değil, aynı zamanda yurt dışında askerlik görevini tamamlamış kadınları da kapsıyor.
Ekonomik ve sosyal etkiler
Uzmanlara göre bu düzenleme, yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının Türkiye ile bağlarını güçlendirecek. Askerlik muafiyeti sayesinde bu kişilerin Türkiye'ye dönüş yapma veya yatırım yapma ihtimali artacak. Öte yandan, askerlik yükümlülüğünün kalkmasıyla yurt dışındaki Türk nüfusunun ülkeye olan aidiyet duygusunun azalabileceği endişesi de dile getiriliyor. Ancak hükümet yetkilileri, düzenlemenin tamamen gönüllülük esasına dayandığını ve hiçbir zorunluluk içermediğini vurguluyor.
Muhalefet tepkili
Ana muhalefet partisi, düzenlemeyi "eşitlik ilkesine aykırı" olarak nitelendiriyor. Muhalefet milletvekilleri, yurt dışında yaşayanlara tanınan bu muafiyetin, Türkiye'de yaşayan ve askerlik yapmak zorunda olan gençler arasında adaletsizlik yaratacağını savunuyor. Meclis görüşmelerinde bu konuda sert tartışmalar yaşanması bekleniyor. İktidar partisi ise düzenlemenin, yurt dışındaki vatandaşların haklarını iyileştirmeyi amaçladığını ve Türkiye'nin uluslararası prestijine katkı sağlayacağını belirtiyor.
Düzenlemenin yasalaşması durumunda, uygulamanın detayları ilerleyen günlerde Resmi Gazete'de yayımlanacak bir yönetmelikle belirlenecek. Bu arada, yurt dışı askerlik muafiyeti konusu, Türkiye'nin Avrupa Birliği ile ilişkilerinde de önemli bir başlık olarak öne çıkıyor. AB ülkelerinde yaşayan Türk vatandaşlarının talepleri doğrultusunda bu adım atılmış olsa da, uygulamanın AB hukuku ile uyumu tartışmaları devam ediyor.
