Amerikan Helen Enstitüsü (AHI), Yunanistan'ın en etkili lobi kuruluşlarından biri olarak, ABD Başkanı Donald Trump'a Türkiye'ye yönelik S-400 hava savunma sistemi yaptırımlarının uygulanması için resmi bir mesaj gönderdi. AHI Başkanı Nick Larigakis imzasını taşıyan mektupta, Ankara'nın Rus yapımı S-400 sistemlerini satın almasının NATO güvenliğine tehdit oluşturduğu vurgulandı ve Washington yönetiminin CAATSA yaptırımlarını eksiksiz hayata geçirmesi istendi. Bu girişim, Yunanistan'ın ABD'deki lobi faaliyetleri ve Türkiye-ABD ilişkilerinde S-400 krizinin devam ettiği bir dönemde geldi.
AHI'nin Trump'a Mektubu: Yaptırım Talebi
AHI, ABD-Türkiye ilişkilerinde S-400 nedeniyle yaşanan gerginliği yeniden alevlendirmek amacıyla Trump'a bir mektup kaleme aldı. Mektupta, Türkiye'nin 2019 yılında Rusya'dan S-400 sistemlerini teslim almasının, NATO müttefiki olarak üzerine düşen yükümlülüklerle bağdaşmadığı ifade edildi. Larigakis, "Türkiye'nin bu eylemi, NATO'nun birlikte çalışabilirliğine ve ABD'nin güvenlik çıkarlarına zarar vermektedir. CAATSA yaptırımlarının tam olarak uygulanması, bu tür davranışların caydırılması için elzemdir" dedi. Mektupta ayrıca, Yunanistan ve Kıbrıs'ın ABD ile yürüttüğü savunma iş birliğine atıfta bulunularak, bu ülkelerin güvenilir müttefikler olduğu vurgulandı.
Türkiye-ABD İlişkilerinde S-400 Gerilimi
S-400 krizi, Türkiye ile ABD arasında yıllardır süregelen bir ihtilaf konusu. ABD, S-400'lerin NATO sistemleriyle uyumsuz olduğunu ve F-35 savaş uçaklarının güvenliğini tehlikeye attığını savunarak Türkiye'yi F-35 programından çıkarmış ve CAATSA kapsamında yaptırım uygulamıştı. Ancak Ankara yaptırımlara rağmen S-400'leri aktif olarak kullanmaya devam ediyor ve sistemin ikinci partisinin teslimatı konusunda Rusya ile görüşmeler sürüyor. Trump yönetimi döneminde yaptırımların kapsamı genişletilmemiş olsa da, Biden yönetiminin daha sert bir tutum izleyebileceği belirtiliyor. AHI'nin mektubu, bu süreçte Yunan lobisinin Türkiye karşıtı faaliyetlerini yoğunlaştırdığını gösteriyor.
Yunan Lobisinin ABD'deki Gücü
Yunan lobisi, ABD'deki en organize ve etkili etnik lobi gruplarından biri olarak biliniyor. Amerikan Helen Enstitüsü, bu lobinin en önemli kollarından biri olarak Kongre üyeleri ve yönetim kademeleriyle yakın ilişkiler yürütüyor. AHI, Yunanistan ve Kıbrıs'ın çıkarlarını savunmak amacıyla düzenli olarak ABD'li yetkililere mektuplar gönderiyor, brifingler düzenliyor ve kampanyalar yürütüyor. Türkiye karşıtı girişimlerin artması, bu kurumun etkinliğini koruduğunu ortaya koyuyor.
Sonuç ve Değerlendirme
Yunan lobisinin bu hamlesi, Türkiye-ABD ilişkilerinde S-400 sorununun henüz çözülmediğini ve Yunanistan'ın bu konuda ABD'yi etkilemeye devam ettiğini gösteriyor. Türkiye'nin yakın müttefiki olduğu ABD ile ilişkilerindeki bu pürüz, Doğu Akdeniz'deki dengeleri de etkiliyor. Ankara'nın bu tür girişimlere karşı diplomatik adımlar atması beklenirken, Yunan lobisinin etkili kampanyalarının Trump ve sonrası dönemde de süreceği öngörülüyor.