Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde, Demeter Tarımsal Kalkınma ve Kadın Kooperatifi bünyesinde faaliyet gösteren kadın üreticiler, büyük bir emekle yetiştirdikleri nohudun hasadına başladı. İlçe merkezine bağlı kırsal alanlarda gerçekleştirilen hasat çalışmalarına katılan kadınlar, hem üretim sürecinde yer almanın hem de ekonomik bağımsızlıklarını kazanmanın mutluluğunu yaşıyor. Kooperatif yetkilileri, bu yıl verimli bir sezon geçirdiklerini ve elde edilen ürünün hem yerel pazarda hem de çevre illerde satışa sunulacağını belirtti.
Kadın Emeğiyle Büyüyen Üretim
Demeter Tarımsal Kalkınma ve Kadın Kooperatifi, bölgede kadınların tarımsal üretime katılımını artırmak amacıyla kuruldu. Kooperatif bünyesinde bir araya gelen kadınlar, organik tarım yöntemlerini kullanarak nohut, mercimek, fasulye gibi baklagillerin yanı sıra sebze ve meyve yetiştiriciliği de yapıyor. Son yıllarda artan üretim kapasitesi sayesinde kadınlar, hem aile bütçelerine katkı sağlıyor hem de tarımsal istihdamda daha görünür hale geliyor.
Hasat dönemiyle birlikte tarlalarda yoğun bir mesai harcayan kadınlar, günün ilk ışıklarıyla birlikte çalışmalarına başlıyor. Nohutların toplanması, ayıklanması ve çuvallanması işlemlerini büyük bir titizlikle gerçekleştiren üreticiler, elde ettikleri ürünün kalitesiyle de dikkat çekiyor. Kooperatif başkanı Nuran Kaya, yaptığı açıklamada, "Kadınlarımızın emeği sayesinde bu yıl rekor bir üretim bekliyoruz. Yetiştirdiğimiz nohutlar hem lezzetli hem de doğal. Tüketicilerimiz artık Yüksekova'nın nohudunu arıyor." ifadelerini kullandı.
Bölge Ekonomisine Katkı
Yüksekova'nın verimli topraklarında yetiştirilen ürünler, sadece ilçe ekonomisine değil, aynı zamanda Hakkari genelindeki tarımsal kalkınmaya da önemli katkılar sağlıyor. Kooperatifin desteklediği kadın üreticiler, elde ettikleri gelirle çocuklarının eğitimine ve ailelerinin ihtiyaçlarına yönelik harcamalar yapabiliyor. Bu durum, kadınların toplumsal hayattaki konumunu da güçlendiriyor.
Tarım ve Orman İl Müdürlüğü yetkilileri de kooperatifin çalışmalarını yakından takip ettiklerini ve kadın çiftçilere yönelik eğitim programları düzenlediklerini belirtti. Yetkililer, "Kadınlarımızın tarımsal üretimdeki rolü her geçen gün artıyor. Biz de onlara teknik destek sağlıyoruz. Yüksekova'nın nohudu, bölgemiz için önemli bir gelir kaynağı haline geldi." şeklinde konuştu.
Hasat çalışmalarının ardından elde edilen nohutlar, kooperatifin işleme tesisinde temizlenip paketleniyor. Ardından Yüksekova'daki marketlerde, çevre illerdeki doğal ürün satan dükkanlarda ve internet üzerinden satışa sunuluyor. Kooperatif, ürünlerini "Demeter Kadın Eli" markasıyla pazarlıyor.
Kadın İstihdamında Yeni Bir Model
Demeter Kooperatifi, sadece tarımsal üretimle kalmayıp kadın istihdamına yönelik önemli bir model oluşturuyor. Kooperatif çatısı altında toplanan kadınlar, üretimden pazarlamaya kadar birçok aşamada aktif rol alıyor. Ayrıca kooperatif, kadınlara yönelik girişimcilik eğitimleri, pazarlama stratejileri ve finansal okuryazarlık konularında da eğitimler düzenliyor.
Bu sayede kadınlar, sadece üretici olarak değil, aynı zamanda kendi işlerini kuran girişimciler olarak da toplumda yer buluyor. Yüksekova'daki bu uygulama, bölgedeki diğer kırsal alanlara da örnek teşkil ediyor. Yakın zamanda Çukurca ve Şemdinli ilçelerinde de benzer kooperatiflerin kurulması için çalışmalar başlatıldı.
Kadınların yoğun ilgi gösterdiği kooperatifte şu anda 80 aktif üye bulunuyor. Üyelerin yaş ortalaması 30 ila 45 arasında değişiyor. Hasat döneminde geçici işçi olarak çalışan kadınlar da bu sayıya eklenince, kooperatifin istihdam ettiği kadın sayısı 150'yi buluyor. Bu durum, Yüksekova'da kadın istihdamının artırılması açısından büyük önem taşıyor.
Geleceğe Yönelik Hedefler
Kooperatif yetkilileri, önümüzdeki yıllarda üretim kapasitesini artırmayı ve ürün çeşitliliğini genişletmeyi hedeflediklerini belirtiyor. Özellikle baklagil üretiminde organik sertifika almayı planladıklarını ifade eden yetkililer, bu sayede ihracat pazarlarına açılmayı amaçladıklarını kaydetti. Ayrıca kooperatifin, tarımsal ürünlerin işlenmesi ve paketlenmesi için modern bir tesis kurmak üzere hibe projelerine başvurduğu öğrenildi.
Yüksekova'daki bu başarı hikayesi, kadınların tarımsal üretimde ne kadar etkili olabileceğini gözler önüne seriyor. Bölgedeki kadın hareketi ve sivil toplum örgütleri de kooperatifin çalışmalarını takdirle karşılıyor. Yöre halkı ise artık Yüksekova nohudunu gururla tanıtıyor.
