Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) tercih maratonu tüm hızıyla sürerken, Eğitim Danışmanı Esin Yılmaz Ashkar, öğrenci ve velilere kritik uyarılarda bulundu. Ashkar, başarı sırasının yalnızca seçenekleri gösterdiğini belirterek, bölüm seçerken puandan çok öğrencinin ilgi alanı, çalışma hayatı beklentisi ve mesleğin gerçek koşullarının dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Tercih sürecinde yapılan hataların geleceği olumsuz etkileyebileceğini ifade eden Ashkar, doğru tercih için izlenmesi gereken yolları detaylandırdı.
Başarı Sırası Sadece Bir Rehber
Esin Yılmaz Ashkar, öğrencilerin en büyük hatasının yalnızca başarı sırasına odaklanmak olduğunu söyledi. "Başarı sırası, hangi bölümlere girebileceğinizi gösteren bir araçtır; ancak bu, o bölümün size uygun olduğu anlamına gelmez" diyen Ashkar, öğrencilerin ilgi alanlarını ve yeteneklerini keşfetmeleri gerektiğini belirtti. "Öğrenciler genellikle puanı yüksek olan bölümleri tercih ediyor, ancak bu bölümler onların kişiliklerine ve beklentilerine uymayabilir. Bu da ileride mutsuz bir kariyer ve pişmanlık getirebilir."
Ashkar, tercih yapmadan önce öğrencilerin kendilerine şu soruları sorması gerektiğini öneriyor: "Ne yapmaktan keyif alıyorum? Hangi dersler bana daha kolay geliyor? Gelecekte nasıl bir iş hayatı hayal ediyorum?" Bu soruların cevapları, doğru bölüm seçiminde kritik rol oynuyor. Ayrıca, mesleklerin gelecekteki istihdam olanakları, çalışma koşulları ve maaş beklentileri hakkında araştırma yapmanın da önemine değindi.
Tercih Hataları ve Çözümleri
Uzman isim, tercih döneminde sık yapılan hataları sıralayarak, bunlardan kaçınmanın yollarını anlattı. İlk olarak, "Puanı yüksek diye bölüm seçmek" en yaygın hata. İkinci olarak, "Aile baskısıyla tercih yapmak" öğrencinin mutsuzluğuna yol açabilir. Üçüncüsü, "Sıralamaya göre değil, puana göre tercih yapmak" yanlış bir yaklaşım. Ashkar, "Sıralama, puanın yıllara göre değişkenlik göstermesinden dolayı daha güvenilir bir kriterdir" dedi. Dördüncü olarak, "Tercih listesinde denge kurmamak" da riskli. Öğrencilerin hem hayal hem de gerçekçi seçenekleri içeren dengeli bir liste oluşturmaları gerektiğini belirtti.
Ashkar, ayrıca "Tercih danışmanlığı hizmetlerinden yararlanın" çağrısında bulundu. "Okul rehberlik servisleri veya uzman danışmanlar, öğrencilerin doğru tercih yapmasına yardımcı olabilir. Ancak bu hizmetlerden yararlanırken güvenilir kaynakları seçmek önemli" diye ekledi.
Mesleğin Gerçek Koşullarını Araştırın
Eğitim Danışmanı, öğrencilerin seçmeyi düşündükleri bölümlerin mezunlarının iş bulma olanaklarını, çalışma saatlerini, iş stresini ve iş tatminini araştırmaları gerektiğini söyledi. "Birçok öğrenci, meslek hakkında sadece kulaktan dolma bilgilerle tercih yapıyor. Oysa o mesleği icra eden kişilerle görüşmek, staj imkanları hakkında bilgi almak, üniversitelerin kariyer günlerine katılmak çok faydalı."
Ashkar, özellikle sağlık, mühendislik ve öğretmenlik gibi popüler bölümlerde bile durumun böyle olduğunu vurguladı. "Örneğin, tıp fakültesi kazanmak her ne kadar prestijli olsa da, uzun ve yorucu bir eğitim süreci, ardından zorlu bir uzmanlık dönemi var. Bu süreçte dayanıklı olmak ve gerçekten hekimlik mesleğini sevmek gerekiyor. Aynı şekilde mühendislikte de iş bulmak her zaman kolay olmayabilir; sektörün dinamiklerini bilmek lazım."
Uzmanlardan Öneriler ve Bağlam
YKS tercihleri, öğrencilerin hayatlarının en önemli dönemeçlerinden biri. Yanlış bir tercih, yıllarca sürecek bir memnuniyetsizliğe neden olabilir. Bu nedenle uzmanlar, öğrencilerin kendi kararlarını vermeleri konusunda ısrar ediyor. Ailelerin ise destekleyici ama yönlendirici olmaktan kaçınması gerekiyor. Eğitim sisteminin rekabetçi yapısı, öğrencileri yalnızca puan odaklı düşünmeye itiyor; ancak uzmanlar, bunun gelecekteki başarıyı garantilemediğini savunuyor.
Son yıllarda bazı mesleklerdeki işsizlik oranlarının artması, doğru tercihin önemini daha da artırıyor. Öğrencilerin, mezun olduktan sonraki iş imkanlarını ve toplumsal ihtiyaçları göz önünde bulundurarak karar vermeleri gerekiyor. Esin Yılmaz Ashkar'ın da belirttiği gibi, "Tercih süreci bir yarış değil, bir yolculuktur. Önemli olan, kendinize uygun yolu seçmektir." Bu bağlamda, öğrencilerin hem duygusal hem de mantıksal olarak kendilerini hazır hissetmeleri, gelecekleri için en doğru adımı atmalarına yardımcı olacaktır.
