Türkiye siyasi tarihinde nadir görülen bir toplu istifa hareketi yaşandı. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) içinde uzun süredir devam eden muhalif kanadın lideri Özgür Özel, 91 milletvekili ile birlikte partisinden istifa ederek yeni bir siyasi oluşuma imza attı. Yeni Parti adıyla kurulan bu yapı, meclisteki güç dengelerini kökünden değiştirecek potansiyele sahip. Siyasi kulislerde haftalardır konuşulan bu ayrılık, CHP'nin ana muhalefet konumunu sarsarken, iktidar partisi AK Parti için de yeni bir denklem anlamına geliyor.
İstifaların perde arkası
CHP’den ayrılan vekillerin ortak açıklamasında, “parti içi demokrasinin işlemediği, tabanın sesinin duyulmadığı” gerekçeleri öne çıktı. Özgür Özel, yaptığı basın açıklamasında, “CHP artık değişim talebini karşılayamaz hale geldi. Bizler, milletin iradesine uygun, şeffaf ve katılımcı bir siyaset anlayışıyla yola çıkıyoruz” ifadelerini kullandı. Yeni Parti’nin kuruluş bildirgesinde ise ekonomik kriz, adalet sistemi ve dış politikada yeni bir vizyon vadediliyor. Partinin ambleminde yer alan mavi ve beyaz renkler, “özgürlük ve barış”ı simgeliyor.
Meclis aritmetiği nasıl değişecek?
91 vekilin CHP’den ayrılmasıyla birlikte meclisteki sandalye dağılımı önemli ölçüde değişti. CHP’nin milletvekili sayısı 138’den 47’ye düşerken, Yeni Parti 91 sandalyeyle üçüncü büyük siyasi güç haline geldi. İktidar partisi AK Parti’nin 285 sandalyesi bulunuyor, ancak muhalefet bloğunun parçalanması, iktidarın yasama süreçlerinde elini güçlendirebilir. Siyaset bilimciler, bu durumun özellikle anayasa değişikliği gibi kritik konularda AK Parti’ye avantaj sağlayabileceğini belirtiyor. Öte yandan, Yeni Parti’nin Cumhur İttifakı’na yakınlaşma ihtimali kulislerde konuşuluyor, ancak Özgür Özel bu iddiaları yalanladı.
Seçmen ne düşünüyor?
Ankara, İstanbul ve İzmir başta olmak üzere büyük şehirlerde yapılan sokak röportajlarında, vatandaşların bir kısmı bu ayrılığı “taze kan” olarak nitelendirirken, diğer kesim “siyasi istikrarsızlık” endişesi taşıyor. Kısa vadede erken seçim ihtimali zayıf görünse de, 2028’de yapılması planlanan genel seçimler öncesinde Yeni Parti’nin örgütlenme çalışmaları hız kazanacak. Parti yetkilileri, 81 ilde teşkilatlanma hedefiyle çalışmalara başladıklarını duyurdu.
Türkiye siyasetinde bu tür kopuşlar geçmişte de yaşandı. 2001’de DSP’den ayrılanların kurduğu Yeni Türkiye Partisi kısa ömürlü olmuş, 2009’da AK Parti’den kopan Demokrat Parti ise beklenen etkiyi yaratamamıştı. Ancak bu kez 91 vekil gibi güçlü bir meclis grubuyla yola çıkılması, Yeni Parti’nin kaderini farklı kılabilir. Siyasi tarihçilere göre, başarılı olmak için partinin sadece mecliste değil, sahada da güçlü bir örgüt ve net bir söylem inşa etmesi gerekiyor. Önümüzdeki günlerde partinin tüzüğü, programı ve ilk büyük kongre tarihi kamuoyuyla paylaşılacak.