Yargıtay 4. Ceza Dairesi, bir siyasetçiye sosyal medya üzerinden yönelttiği “pislik” ifadesi nedeniyle yerel mahkemece 6 ay hapis cezasına çarptırılan sanığın temyiz başvurusunu esastan kabul ederek kararı bozdu. Daire, söz konusu sözün hakaret suçunun unsurlarını taşımadığını, bunun kaba ve nezaket dışı bir hitap tarzı olduğunu belirtti.
Kararın gerekçesi
Kararda, Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesinde tanımlanan hakaret suçunun, kişinin onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek somut bir fiil veya olgu isnadını ya da sövme eylemini gerektirdiği vurgulandı. Yüksek mahkeme, “pislik” ifadesinin, muhatabın kişilik değerlerine yönelik ağır bir eleştiri olmakla birlikte, doğrudan bir hakaret kastı taşımadığını ifade etti.
İfade özgürlüğü ve eleştiri sınırı
Daire, siyasetçilerin eleştiriye daha açık olması gerektiğine dikkat çekerek, kamuoyunu ilgilendiren konularda yapılan sert eleştirilerin ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilebileceğini belirtti. Ancak bu durumun, hakaret içermeyen ancak kaba olan sözler için geçerli olduğu kaydedildi. Kararda, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarına da atıfta bulunuldu.
Kararın yankıları
Hukukçular ve siyasi partilerden gelen tepkilerde, kararın ifade özgürlüğü ile kişilik hakları arasındaki dengeyi yeniden gündeme getirdiği ifade ediliyor. Bazı yorumcular, kararın siyasetçilere yönelik eleştiri sınırlarını genişlettiğini savunurken, bazıları ise kaba ifadelerin normalleşmesi endişesini dile getiriyor. Yerel mahkeme, bozma kararının ardından dosyayı yeniden değerlendirecek.
Bağlam ve değerlendirme
Bu karar, Türkiye'de özellikle sosyal medyada siyasetçilere yönelik ifadeler nedeniyle açılan davalarda emsal teşkil etme potansiyeli taşıyor. Siyasi tartışmaların dozunun yüksek olduğu bir dönemde, yargının sert ifadeleri suç olmaktan çıkararak ifade özgürlüğünü genişletmesi, demokratik toplumda kabul edilebilir eleştiri sınırlarının tartışılmasına katkı sunuyor. Ancak kaba dilin suç olmadığı ancak nezaketsizlik olduğu vurgusu, toplumsal iletişimde saygı ve üslup konusunda da bir hatırlatma niteliği taşıyor.