ABD'nin başkenti Washington'da, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Gazze'ye yönelik ağır saldırılarının ardından Cumhuriyetçi Parti içinde İsrail'e karşı giderek artan bir olumsuz tavır oluştuğu ileri sürülüyor. Parti tabanında ve Kongre üyeleri arasında yapılan anketler ve değerlendirmeler, Netanyahu yönetimine verilen geleneksel desteğin ciddi biçimde aşındığını gösteriyor. Özellikle sivillerin yoğun olarak yaşadığı bölgelere düzenlenen hava saldırıları ve insani krizin derinleşmesi, Cumhuriyetçi seçmenin tepkisini çekiyor.
Cumhuriyetçi tabanda değişen rüzgar
Yakın dönemde yapılan kamuoyu araştırmaları, Cumhuriyetçi seçmenlerin yüzde 45'inden fazlasının İsrail'in Gazze operasyonlarını 'aşırı' bulduğunu ortaya koyuyor. Bu oran, geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 15 puanlık bir artışa işaret ediyor. Partinin önde gelen isimlerinden bazıları, özellikle Senato ve Temsilciler Meclisi'nde, Netanyahu yönetimine koşulsuz destek verilmesine karşı çıkan açıklamalar yapıyor. Ohio Senatörü J.D. Vance, İsrail'in orantısız güç kullandığını belirterek, ABD yardımlarının sivil kayıpları azaltacak şekilde yeniden düzenlenmesi gerektiğini söyledi. Florida Temsilcisi Matt Gaetz ise, 'İsrail'in kendini savunma hakkı var, ancak bu hak masum insanların ölümünü meşrulaştırmaz' ifadelerini kullandı.
Netanyahu yönetimine artan eleştiriler
Gazze'deki saldırıların başlamasından bu yana en sert tepkiler, geleneksel olarak İsrail yanlısı tutumlarıyla bilinen Evanjelik Hristiyan gruplardan geliyor. Bu grupların temsilcileri, Netanyahu'nun politikalarının bölgede kalıcı bir barışı imkansız hale getirdiğini savunuyor. Amerikan Yahudi toplumu içinde de benzer bir kırılma yaşanıyor. J Street gibi ilerici Yahudi örgütleri, Netanyahu'yu açıkça eleştirirken, AIPAC gibi geleneksel lobi kuruluşları zor durumda kalıyor. Kongre'de İsrail'e yönelik 38 milyar dolarlık askeri yardım paketinin onaylanmasının zorlaştığı belirtiliyor.
Siyasi ve diplomatik sonuçlar
Washington'daki bu değişim, sadece iç siyasette değil, ABD-İsrail ilişkilerinde de yeni bir dönemin habercisi olabilir. Biden yönetimi, Netanyahu'ya askeri yardım konusunda şimdilik net bir tavır değişikliğine gitmezken, Demokrat Parti içinde de İsrail eleştirisi giderek yükseliyor. Özellikle ilerici kanat, Başkan Biden'a Netanyahu'nun politikalarını koşullandırma çağrısı yapıyor. Uzmanlar, bu durumun 2024 başkanlık seçimlerinde önemli bir tartışma konusu olacağını öngörüyor.
Sonuç olarak, Cumhuriyetçi Parti içindeki bu kırılma, ABD'nin Ortadoğu politikasında köklü değişikliklere yol açabilir. Netanyahu yönetiminin bölgede uzun vadeli çıkarlarını tehlikeye atan bu gelişmeler, İsrail'in Batı'daki en önemli müttefikinin desteğini kaybetme riskiyle karşı karşıya olduğunu gösteriyor.
