ABD'de siyasi gerilim giderek tırmanıyor. Başkan Donald Trump'ın, İran'a yönelik askeri operasyonlarda kullanılan kritik mühimmatın azaldığı yönündeki istihbarat raporları konusunda "yanlış yönlendirildiği" gerekçesiyle Savunma Bakanı Pete Hegseth'e öfkelendiği öne sürüldü. Beyaz Saray'daki kapalı kapı toplantılarının yankıları, ordu kademeleri ve Kongre üzerinde şok etkisi yarattı.
İddiaların Perde Arkası
ABD merkezli üst düzey kaynaklara dayandırılan haberlere göre, Savunma Bakanlığı'nın (Pentagon) İran'a yönelik stratejisi, Trump yönetimi içinde ciddi bir güven bunalımına yol açtı. Özellikle hassas güdümlü füzelerin ve mühimmat stoğunun beklenenden erken tükenmesi, Başkan'ı kızdırdı. Trump'ın geçtiğimiz hafta sonu gerçekleşen bir brifing sırasında Hegseth'e sert sözlerle çıkıştığı, "Bana doğru bilgi verilmedi" dediği ifade ediliyor.
Söz konusu mühimmat krizinin, ABD'nin Orta Doğu'daki angajmanlarıyla doğrudan bağlantılı olduğu belirtiliyor. Son aylarda Yemen'deki Husi hedeflerine yönelik hava saldırıları ve İran destekli milislere karşı yürütülen operasyonlar, yüksek miktarda mühimmat tüketimine neden oldu. Pentagon'un bu tüketimi dengelemek için stokları yenileme planlarının yeterli hızda ilerlemediği aktarılıyor.
Hegseth Cephesi: Sessizlik ve Suçlamalar
Savunma Bakanı Pete Hegseth ise iddialara henüz resmi bir yanıt vermedi. Ancak yakın çevresinden sızan bilgilere göre Hegseth, ordunun ihtiyaçlarını karşılamak için Kongre'den ek bütçe talebinde bulunmuş, ancak bu talepler Beyaz Saray tarafından oylanmadan bekletilmiş. Bakanlık kaynakları, "Mühimmat tükeniyor" uyarılarını aylar önce yaptıklarını, ancak Başkan'ın ekibinden "yavaş ilerleme" talimatı aldıklarını dile getiriyor.
Bu gelişme, Trump'ın ilk döneminde yaşanan benzer bir krizi akıllara getirdi. 2019'da da ABD'nin Suriye'deki operasyonları sırasında mühimmat sıkıntısı baş göstermiş, dönemin Savunma Bakanı James Mattis ile Trump arasında gerilim yaşanmıştı. Hegseth'in koltuğunun şu an risk altında olup olmadığı ise belirsizliğini koruyor.
Kongre ve Silah Şirketleri Devrede
Mühimmat krizi yalnızca Beyaz Saray ile Pentagon arasında sürtüşmeye yol açmadı; Kongre'de de yankı buldu. Cumhuriyetçi ve Demokrat senatörler, orduya hızlı mühimmat tedariki için acil oturum talep etti. Özellikle silah üreticileri, savaş stoğunun yenilenmesi için büyük siparişler almayı bekliyor. Lockheed Martin ve Raytheon gibi şirketlerin hisselerinde son günlerde yaşanan hareketlilik, piyasanın bu durumu fiyatladığını gösteriyor.
Uzmanlar, ABD'nin mühimmat üretim kapasitesinin yıllık 50 bin civarında olmasına rağmen, tüketim hızının bunun üç katına çıktığını belirtiyor. Pentagon'un 2025 bütçesinde mühimmat alımlarına ayrılan payın artırılması öngörülüyor.
Bağlam: Stratejik Derinlik Arayışı
Bu kriz, ABD'nin küresel askeri stratejisinin sürdürülebilirliğine dair ciddi soru işaretleri doğuruyor. İran'a yönelik sert tutumun devam edeceği sinyali veren Trump yönetimi, bir yandan da müttefiklerine "caydırıcılık" mesajı vermeye çalışıyor. Ancak mühimmat stoklarındaki erimenin, ABD'nin savaşma kapasitesini zayıflatacağı ve rakiplerine avantaj sağlayacağı yorumları yapılıyor.
ABD'nin Orta Doğu'da yürüttüğü operasyonlarda kullandığı JDAM kitleri ve Tomahawk füzeleri gibi yüksek maliyetli mühimmatların stokları, önümüzdeki aylarda kritik seviyeye ulaşabilir. Bu durum, Washington'u hem diplomatik hem askeri açıdan zor kararlar almaya itebilir. Trump'ın Hegseth'e olan öfkesinin, bu zorlu süreçte ordu-sivil yönetim arasındaki koordinasyon eksikliğinin bir yansıması olduğu değerlendirmeleri yapılıyor.
