Çorum'un Üyük köyünde yetiştirilen ve yoğun aromasıyla bilinen Üyük sarımsağı, daha tarladan çıkmadan tükendi. Coğrafi işaret tescil süreci devam eden bu özel sarımsak, 10 aya yaklaşan raf ömrü ve kendine has lezzetiyle hem yerli hem de yabancı alıcıların ilgisini çekiyor. Üreticiler, bu yıl rekolteye göre ürünün kilogram maliyetinin 60 lirayı bulduğunu belirtiyor.
Üyük Sarımsağının Özellikleri
Üyük sarımsağı, normal sarımsaklara göre daha yüksek oranda uçucu yağ ve allisin içeriyor. Bu da ona keskin bir aroma ve uzun süre dayanıklılık sağlıyor. Yaklaşık 10 ay boyunca bozulmadan saklanabilen bu sarımsak, özellikle gurme restoranların ve doğal ürün tüketicilerinin vazgeçilmezleri arasında yer alıyor. Köydeki üreticiler, sarımsağın bu özelliklerinin onu diğer sarımsak türlerinden ayırdığını ve talebi artırdığını ifade ediyor.
Üretim Süreci
Üyük sarımsağının üretimi oldukça emek istiyor. Ekimden hasada kadar geçen süre yaklaşık 10 ay. Bu süreçte toprak hazırlığı, ekim, sulama, çapalama ve hasat gibi birçok aşama titizlikle yürütülüyor. Üreticiler, geleneksel yöntemlerle yapılan bu üretimin maliyetini artırdığını ancak kalitenin de bu sayede arttığını belirtiyor. Bu yıl kuraklık ve artan girdi maliyetleri nedeniyle kilogram başına maliyet 60 liraya ulaştı. Buna rağmen, ürünün kalitesi ve talebin yüksek olması üreticileri memnun ediyor.
Talep ve Pazarlama
Üyük sarımsağı, yurt içindeki büyük şehirlerdeki aktarlar ve organik ürün satan marketler tarafından yoğun şekilde talep ediliyor. Ayrıca yurt dışından da özellikle Avrupa ülkelerinden siparişler geliyor. Üreticiler, coğrafi işaret tescilinin tamamlanmasıyla birlikte ürünün değerinin daha da artacağını ve uluslararası pazarda daha kolay yer bulacağını umuyor. Köydeki üretici birlikleri, ürünü doğrudan tüketiciye ulaştırmak için e-ticaret platformları üzerinden de satış yapıyor.
Üyük sarımsağının bu kadar talep görmesinde, doğal koşullarda yetiştirilmesi ve kimyasal gübre kullanılmaması da etkili. Köydeki toprak yapısı ve iklim, sarımsağın kalitesini artıran en önemli faktörler arasında gösteriliyor. Bu nedenle üreticiler, ürünlerini “organik” olarak pazarlıyor ve fiyatını da bu doğrultuda belirliyor.
Uzmanlar, Üyük sarımsağının coğrafi işaret tescili ile birlikte bölge ekonomisine önemli katkı sağlayacağını belirtiyor. Tescil sürecinin tamamlanmasıyla birlikte ürünün taklit edilmesinin önüne geçilmesi ve üreticinin korunması hedefleniyor. Bu durumun, sarımsağın değerini daha da artıracağı ve köydeki üretimi teşvik edeceği öngörülüyor.
Üreticiler, bu yılki rekoltenin geçen yıla göre biraz düşük olduğunu ancak kalitenin yüksek olduğunu söylüyor. Özellikle kuraklık nedeniyle azalan yağışların sarımsakların boyutunu küçülttüğü ancak aromasını artırdığı belirtiliyor. Bu durum, alıcıların ilgisini daha da artırıyor.
Üyük sarımsağının bu başarısı, diğer yöresel ürünlere de örnek oluyor. Yerel kalkınma uzmanları, coğrafi işaretli ürünlerin kırsal kalkınmada önemli bir araç olduğunu vurguluyor. Bu ürünlerin korunması ve pazarlanması, bölgede istihdamı artırırken, göçü de önlüyor.
Sonuç olarak, Çorum'un Üyük köyünde yetiştirilen bu özel sarımsak, hem lezzeti hem de dayanıklılığı ile kendine has bir yer ediniyor. Tarlada tükenen Üyük sarımsağı, Türkiye'nin zengin tarımsal çeşitliliğinin bir göstergesi olarak dikkat çekiyor.
