İstanbul'un Sefaköy semtinde ikamet eden Uygur Türkü Akide İsmail, 29 Eylül sabahı emniyet birimleri tarafından gözaltına alındı. Geçici oturum izni bulunmasına rağmen gözaltına alınan iki çocuk annesi İsmail'in neden gözaltına alındığı bilinmiyor. İsmail'in ailesi Yeni Şafak'a konuşarak yetkililerden bilgi talep etti.
Gözaltı Anı ve Ailenin Endişeleri
Edinilen bilgilere göre, Akide İsmail, 29 Eylül sabahı saat 08.30 sıralarında Sefaköy'deki evinde emniyet güçleri tarafından gözaltına alındı. İki çocuk annesi olan İsmail'in geçici oturum izniyle Türkiye'de yasal olarak bulunduğu belirtiliyor. Gözaltı sebebi ailesine bildirilmedi. Aile üyeleri, İsmail'in Çin'e sınır dışı edilme ihtimalinden endişe duyuyor. Yeni Şafak'a konuşan bir aile yakını, "Akide'nin herhangi bir suç işlediğine inanmıyoruz. Kendisi sadece çocuklarıyla birlikte yaşamaya çalışan bir anne. Bir an önce serbest bırakılmasını ve bilgilendirilmemizi istiyoruz" dedi. Gözaltı işleminin ardından İsmail'in hangi birimde tutulduğu ve hukuki durumu hakkında resmi bir açıklama yapılmadı. Ailenin avukatı aracılığıyla gözaltına itiraz edileceği öğrenildi.
Uygur Türklerinin Türkiye'deki Durumu ve Uluslararası Arka Plan
Uygur Türkleri, Doğu Türkistan olarak da bilinen Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde yaşayan bir Türk topluluğudur. Çin hükümeti, bölgede "terörle mücadele" ve "aşırıcılıkla mücadele" adı altında uzun yıllardır baskıcı politikalar uygulamakla eleştiriliyor. Birleşmiş Milletler ve çeşitli uluslararası kuruluşlar, Sincan'da milyonlarca Uygur Türkü'nün "yeniden eğitim kampları" olarak adlandırılan yerlerde tutulduğunu, zorla çalıştırıldığını ve kültürel kimliklerinin yok edilmeye çalışıldığını rapor ediyor. Türkiye, tarihsel ve kültürel bağları nedeniyle Uygur Türkleri için önemli bir sığınak olmuştur. Ancak son yıllarda, Türkiye'de yaşayan Uygur Türklerinin Çin'e sınır dışı edilme vakaları uluslararası kamuoyunda endişe yaratmaktadır. 2019'da Türkiye'nin Çin'e Uygur Türklerini iade ettiği iddiaları büyük yankı uyandırmış, dönemin hükümet yetkilileri bu iddiaları reddetmişti. Uluslararası Af Örgütü ve İnsan Hakları İzleme Örgütü gibi kuruluşlar, Türkiye'yi Uygur mültecilerin haklarını korumaya çağırmaktadır. Akide İsmail'in gözaltına alınması, bu hassas denklemde yeni bir endişe kaynağı olarak öne çıkıyor.
Yetkililerden Açıklama Bekleniyor
Olayla ilgili olarak emniyet birimlerinden henüz resmi bir açıklama yapılmadı. İsmail'in gözaltına alınma gerekçesi, hangi suçlamayla karşı karşıya olduğu ve sınır dışı edilip edilmeyeceği belirsizliğini koruyor. Aile, uluslararası kuruluşlara ve Türkiye'deki insan hakları derneklerine başvuruda bulunarak durumu bildirdiklerini açıkladı. Uygur toplumu temsilcileri, benzer gözaltıların son dönemde arttığını ve bunun topluluk üzerinde korku yarattığını ifade ediyor. Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası mülteci sözleşmeleri ve insan hakları taahhütleri çerçevesinde, gözaltına alınan kişilerin yasal haklarının korunması ve keyfi uygulamalardan kaçınılması gerektiği vurgulanıyor.
