Kayseri'nin Tomarza ilçesinde yaşayan 66 yaşındaki Bahri Erbay, Almanya'da yaşayan uçak mühendisi kardeşi Selami Erbay'ın tavsiyesiyle dört yıl önce başladığı aronya bitkisi yetiştiriciliğinde 33 dönüm alanda 10 bin köke ulaştı. Erbay, 2022 yılı Ekim ayında dikimini gerçekleştirdiği aronya bitkisinin Kayseri'de pek bilinmediğini belirterek, bölgede yaygınlaştırmayı hedefliyor.
Aronya Nedir, Faydaları Nelerdir?
Aronya, ana vatanı Kuzey Amerika olan ve özellikle siyah renkli meyvesiyle bilinen bir bitki türü. Antioksidan kapasitesi yüksek olan aronya, sağlık açısından birçok fayda sağlıyor. Bağışıklık sistemini güçlendirdiği, kalp sağlığını desteklediği ve kan şekerini dengeleyici etkisi olduğu bilimsel çalışmalarla ortaya konmuş durumda. Son yıllarda Türkiye'de de üretimi artan aronya, özellikle meyve suyu, marmelat, kurutulmuş meyve ve takviye edici gıda sektöründe değerlendiriliyor.
Bahri Erbay, kardeşinin yönlendirmesiyle bu bitkiyi araştırmaya başladığını ve kısa sürede ticari üretime geçtiğini ifade ediyor. Erbay, 'Kardeşim Almanya'da uçak mühendisi olarak çalışıyor. Bana aronyanın çok değerli bir bitki olduğunu, Avrupa'da yaygın olarak yetiştirildiğini söyledi. Ben de araştırdım ve denemeye karar verdim. İyi ki de başlamışım' diyor.
Kayseri'de Yeni Bir Tarım Alanı: Aronya
Kayseri, geleneksel olarak tahıl, şeker pancarı ve hayvancılıkla anılan bir şehir. Ancak son yıllarda alternatif tarım ürünlerine yönelik ilgi artıyor. Tomarza ilçesi ise iklim ve toprak yapısıyla aronya yetiştiriciliğine uygun bir bölge olarak öne çıkıyor. Bahri Erbay, 33 dönümlük arazisinde 10 bin aronya kökü bulunduğunu ve üretimden memnun olduğunu belirtiyor. Erbay, 'Aronya, Kayseri'de pek bilinmiyordu. Ben ilk başladığımda çevremdekiler ne olduğunu bile sormuştu. Şimdi ise birçok kişi gelip bilgi alıyor' şeklinde konuşuyor.
Aronya bitkisi, soğuğa dayanıklılığı ile biliniyor. Kayseri'nin sert kış koşullarına uyum sağlayabilen aronya, don olaylarından fazla etkilenmiyor. Bu da bölge çiftçileri için önemli bir avantaj. Erbay, 'Aronya, diğer meyve türlerine göre daha az bakım istiyor. Hastalık ve zararlılara karşı da dirençli. Bu yüzden ilaç kullanımı da düşük. Organik tarıma uygun bir bitki' diyor.
Pazarlama ve Gelecek Planları
Bahri Erbay, ürettiği aronyaları şu an için çevre illerdeki alıcılara ve internet üzerinden satışa sunuyor. Önümüzdeki yıllarda üretimi artırmayı ve kendi markasını oluşturmayı planlıyor. Erbay, 'Aronyanın kilosu 100-150 TL arasında alıcı buluyor. Kurutulmuş olarak satıldığında ise fiyat çok daha yükseliyor. Ben şu an ham meyve satışı yapıyorum. İleride işleme tesisi kurmak istiyorum' ifadelerini kullanıyor.
Tomarza ilçesinde aronya üretiminin yaygınlaşması için çalışmalar yapılabileceğini belirten Erbay, 'Devlet desteğiyle daha çok çiftçiye ulaşabiliriz. Aronya, alternatif ürün arayan çiftçiler için büyük bir fırsat. Ben elimden geleni yapmaya hazırım' diyor.
Uçak mühendisi kardeş Selami Erbay ise Almanya'dan yaptığı açıklamada, 'Kardeşime bu bitkiyi tavsiye ettiğim için çok mutluyum. Onun başarısı bizleri gururlandırıyor. Aronya, Türkiye'de hak ettiği değeri görmeye başladı' şeklinde konuşuyor.
Ar-Ge ve Bilimsel Yaklaşım
Bahri Erbay, aronya yetiştiriciliğine başlamadan önce birçok araştırma yaptığını, ziraat mühendisleriyle görüştüğünü ve toprak analizleri yaptırdığını belirtiyor. 'Bilimsel verilere dayanmadan tarım yapılmaz. Ben de önce toprağımı analiz ettirdim, iklim verilerini inceledim. Aronya için uygun olduğunu gördükten sonra diktim' diyor.
Erciyes Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nden konuyla ilgili görüşüne başvurduğumuz bir uzman, 'Aronya, ülkemizde yeni tanınan bir bitki. Ancak adaptasyon yeteneği yüksek. Kayseri gibi karasal iklimin hüküm sürdüğü bölgelerde başarılı sonuçlar alınabiliyor. Bahri Erbay'ın bu girişimi, diğer çiftçiler için örnek teşkil ediyor' değerlendirmesinde bulunuyor.
Sonuç olarak, Bahri Erbay'ın hikayesi, tarımda yenilikçi yaklaşımların ve aile desteğinin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Kayseri'nin Tomarza ilçesinde başlayan bu aronya serüveni, bölge ekonomisine katkı sağlarken, aynı zamanda sağlıklı bir gıda ürününün Türkiye'de yaygınlaşmasına da öncülük ediyor. Erbay, 'Herkes denesin, görsün. Ben inanıyorum ki aronya, yakın gelecekte Kayseri'nin simgesi haline gelecek' diyerek sözlerini tamamlıyor.
