Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), dün Ukrayna'nın Zaporijya bölgesinde bulunan Zaporijya Nükleer Santrali'ne yönelik insansız hava aracı (İHA) saldırısı düzenlendiğini ve tesisin hasar gördüğünü açıkladı. Saldırı, bölgedeki nükleer güvenlik endişelerini yeniden alevlendirirken, UAEA santraldeki durumun yakından takip edildiğini duyurdu.
Saldırının Detayları
UAEA'nın sahadaki ekibinden alınan bilgiye göre, saldırıda kullanılan İHA santralin eğitim binasına isabet etti. Olayda can kaybı yaşanmazken, binada maddi hasar oluştu. UAEA Başkanı Rafael Grossi, yaptığı yazılı açıklamada, "Nükleer santrallere yönelik her türlü askeri saldırı kabul edilemez ve uluslararası hukukun açık ihlalidir" ifadelerini kullandı. Grossi, tarafları itidal çağrısında bulunarak, nükleer güvenliğin sağlanması için acil önlemler alınması gerektiğini vurguladı.
Bölgedeki Durum
Zaporijya Nükleer Santrali, Rusya-Ukrayna savaşının başlamasından kısa bir süre sonra Mart 2022'de Rus güçlerinin kontrolüne geçmişti. Santral, savaş boyunca defalarca hedef alındı ve birçok kez elektrik kesintisi yaşadı. UAEA, santralde dönüşümlü olarak denetçi bulunduruyor. Son saldırı, santralin çevresindeki gerginliğin arttığı bir dönemde gerçekleşti. Bölgede son haftalarda artan çatışmalar, nükleer bir felaket riskini gündeme getirmişti.
Uluslararası Tepkiler
Saldırının ardından birçok ülke ve uluslararası kuruluştan kınama mesajları geldi. AB Dış İlişkiler Sorumlusu Josep Borrell, "Nükleer tesislere yönelik saldırılar savaş suçudur" diyerek, saldırıyı şiddetle kınadı. Ukrayna Dışişleri Bakanlığı ise, saldırının Rusya tarafından gerçekleştirildiğini iddia ederken, Rusya tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmadı. BM Güvenlik Konseyi'nin konuyu acil olarak ele alması bekleniyor.
Bağlam ve Değerlendirme
Zaporijya Nükleer Santrali, Avrupa'nın en büyük nükleer santrali olma özelliği taşıyor. Savaşın başından beri hem Ukrayna hem de Rusya birbirlerini santrali hedef almakla suçluyor. UAEA, her iki tarafa da santral çevresinde askeri faaliyetlerden kaçınma çağrısı yapıyor. Bu son saldırı, nükleer tesislerin savaş zamanında ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha gösterdi. Uluslararası toplumun, nükleer güvenliği sağlamak için daha somut adımlar atması gerekiyor. Aksi takdirde, Çernobil ve Fukuşima benzeri bir felaketle karşı karşıya kalınabilir.
