Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Katar ile kurulan stratejik ortaklık kapsamında Türksat filosuna katılacak yeni nesil Türksat-Biruni uydusunun 2026 yılında uzaya fırlatılacağını açıkladı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ismini verdiği uydu, 50 derece Doğu yörüngesinde konumlanacak ve Türkiye’nin yanı sıra Avrupa, Orta Doğu, Afrika ve Asya’nın geniş bir kesimine yüksek hızlı veri ve iletişim hizmeti sunacak. Bakan Uraloğlu, uydunun 5 bölgeyi kapsayan geniş bir coğrafyada aktif olacağını belirterek, “Türksat-Biruni ile haberleşme altyapımız bir üst seviyeye taşınacak” dedi.
Türksat-Biruni’nin teknik özellikleri ve görev yörüngesi
Türksat-Biruni, mevcut uydulara kıyasla çok daha yüksek veri kapasitesine sahip olacak. Bant genişliği ve aktarım hızı sayesinde özellikle internet erişiminde kalite artışı bekleniyor. Uydu, jeostasyoner yörüngede sabitlenerek 50° Doğu boylamında hizmet verecek. Bu konum, Türkiye’nin yanı sıra Orta Asya, Kafkaslar, Ortadoğu, Kuzey Afrika ve Avrupa’nın büyük bölümünü kapsıyor. Bakan Uraloğlu, “Uydumuz, 5 farklı coğrafi bölgede faaliyet gösterecek ve bu bölgelerdeki telekomünikasyon, yayıncılık ve veri ihtiyaçlarını karşılayacak” ifadelerini kullandı. Uydunun adı, bilim tarihinde önemli bir yere sahip olan Türk bilgini Biruni’den esinlenerek bizzat Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından belirlendi.
Stratejik ortaklık ve fırlatma planı
Proje, Türkiye ile Katar arasındaki savunma ve teknoloji iş birliğinin bir parçası olarak yürütülüyor. İki ülkenin uzay ajansları ve savunma sanayi şirketleri ortaklaşa çalışıyor. Uydunun üretiminde Katar merkezli firmalar da yer alırken, fırlatma işlemi için uluslararası bir roket kullanılması planlanıyor. Bakan Uraloğlu, “Türksat-Biruni, sadece teknolojik bir kazanım değil; aynı zamanda bölgesel etkimizi artıracak bir adım” dedi. Türksat’ın mevcut uydularına ek olarak devreye girecek olan Biruni, filonun en genç ve en yüksek kapasiteli üyesi olacak. 2026 yılı içinde fırlatılması hedeflenen uydunun, hizmet ömrünün en az 15 yıl olması bekleniyor.
Türkiye’nin uzay alanındaki yatırımları son yıllarda hız kazandı. Türksat 6A’nın geçtiğimiz yıl uzaya gönderilmesiyle başlayan süreç, Türksat-Biruni ile devam ediyor. Ayrıca Milli Uzay Programı çerçevesinde Ay’a gönderilecek araç ve insanlı uzay görevleri de planlanıyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, uyduların sadece haberleşme değil, aynı zamanda savunma ve afet yönetimi gibi kritik alanlarda da kullanıldığını vurguluyor. Türksat-Biruni’nin, özellikle doğal afetlerde kesintisiz iletişim sağlayarak yardım çalışmalarını koordine etmede rol oynayacağı ifade ediliyor.
Türkiye’nin artan uzay vizyonu
Türkiye, son on yılda uydu teknolojilerinde önemli bir sıçrama yaptı. Türksat 4A, 4B, 5A ve 5B’nin ardından ilk yerli haberleşme uydusu Türksat 6A başarıyla hizmete girdi. Türksat-Biruni ise bu serinin en gelişmiş modeli olarak öne çıkıyor. Uzmanlar, uydunun özellikle geniş bant internet erişimi olmayan bölgelere yüksek hızlı bağlantı sağlayarak dijital uçurumu azaltacağını belirtiyor. Ayrıca uydunun askeri haberleşme ve istihbarat alanında da kullanılabileceği yorumları yapılıyor. Türkiye’nin uzaydaki varlığı, bölgesel güç olma hedefiyle paralel ilerliyor. Türksat-Biruni’nin adı, tarihteki bilim insanı Biruni’ye atfen verilmiş olsa da, aslında projenin bilim ve teknolojiye vurgu yaptığı görülüyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bizzat isimlendirdiği uydu, aynı zamanda Türkiye’nin uzayda markalaşma çabasının bir parçası.
Türksat-Biruni’nin fırlatılmasıyla birlikte Türkiye’nin haberleşme uydusu sayısı 10’a ulaşacak. Bakan Uraloğlu, “Bu uydu, milli gururumuz olacak. Türkiye’yi uzayda daha güçlü bir konuma getirecek” dedi. Önümüzdeki dönemde yeni uydu projelerinin de değerlendirildiği bildiriliyor. Türkiye’nin uzaydaki yükselişi, yalnızca teknolojik değil, jeopolitik bir anlam da taşıyor.
