Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Türkiye’nin bölgeler arası gelişmişlik farklarını azaltmak ve rekabet gücünü artırmak amacıyla hazırladığı yeni üretim haritasını açıkladı. 81 ilde belirlenen öncelikli yatırım alanları arasında Mardin’de noodle, Rize’de çay turizmi, Aksaray’da ise motosiklet üretimi dikkat çekiyor. Plan, yerel dinamikleri harekete geçirerek her ilin kendine özgü potansiyelini değerlendirmeyi hedefliyor.
Bölgesel kalkınma odaklı yatırım stratejisi
Yeni harita, Cazibe Merkezleri Programı ve İl Bazlı Rekabetçilik Endeksi gibi araçlarla destekleniyor. Her il için ayrı ayrı belirlenen sektörler, mevcut altyapı, işgücü ve doğal kaynaklara göre şekillendirildi. Örneğin, Mardin’in tarıma dayalı sanayi potansiyeli noodle üretimiyle değerlendirilirken, Rize’nin çay kültürü turizmle harmanlanıyor. Aksaray ise otomotiv yan sanayisi ve lojistik avantajıyla motosiklet üretiminde öncü rol üstlenecek.
İllere göre öne çıkan sektörler
- Mardin: Makarna, erişte ve noodle üretimi
- Rize: Çay turizmi, butik otel ve gastronomi
- Aksaray: Motosiklet ve bisiklet imalatı
- Şanlıurfa: Tekstil ve hazır giyim
- Trabzon: Lojistik ve depolama hizmetleri
- Konya: Tarım makineleri ve savunma sanayi
Bakanlık yetkilileri, bu seçimlerin yalnızca üretim odaklı olmadığını, aynı zamanda istihdamı artıracak ve göçü tersine çevirecek yapıda olduğunu vurguluyor. Özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerindeki illere yatırım için ek teşvikler sunulacak.
Sanayi verileri ve teşvik sistemi
Türkiye’de kişi başına düşen milli gelir en yüksek ile en düşük il arasında 4 kata yaklaşırken, yeni harita bu uçurumu kapatmayı amaçlıyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanı, “81 ilin her birinin kendine özgü bir cazibe merkezi olması için çalışıyoruz. Yeni teşvik sistemi, yatırımcıları bu illere yönlendirecek” dedi. Teşvikler arasında vergi indirimi, enerji desteği ve faizsiz kredi imkanları yer alıyor. 2024 yılı itibarıyla 65 ilde toplam 1.200 proje için başvuru yapıldığı bildirildi.
Uygulama takvimi ve hedefler
Projelerin 2025 yılı sonuna kadar hayata geçmesi bekleniyor. İlk etapta Mardin, Rize ve Aksaray’da pilot uygulamalar başlatılacak. Bakanlık, 2030 yılına kadar bölgesel kalkınmada yüzde 30 iyileşme hedefliyor. Ancak uzmanlar, başarı için altyapı yatırımlarının yanı sıra eğitim ve Ar-Ge çalışmalarının da hızlandırılması gerektiğini belirtiyor.
Ekonomik kalkınma politikaları, sürdürülebilir büyüme için bölgesel potansiyelin doğru kullanılması kritik önem taşırken, yeni haritanın Türkiye’nin sanayi dönüşümünde önemli bir adım olduğu değerlendiriliyor.
