Türkiye'nin yapay zeka alanındaki ulusal vizyonu, İstanbul'da düzenlenen Türkiye Yapay Zeka Zirvesi'nde kamuoyuna açıklandı. Etkinlikte, veri merkezlerinden yerli büyük dil modellerine, insan kaynağından girişimcilik desteklerine kadar geniş bir yelpazede hedefler ve somut adımlar paylaşıldı. Zirveye, ilgili bakanlıklar, teknoloji şirketleri, akademisyenler ve sivil toplum kuruluşları katıldı.
Yerli büyük dil modeli ve veri merkezi yatırımları
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından koordine edilen eylem planında, Türkiye'nin kendi büyük dil modelini geliştirmesi öncelikli hedefler arasında yer aldı. Bu modelin, Türkçe'nin yanı sıra diğer dillerde de yetkin olması ve kamuda, eğitimde, sağlıkta kullanılması planlanıyor. Ayrıca, yapay zeka uygulamaları için yüksek işlem gücüne sahip yeni veri merkezlerinin kurulması ve mevcutların kapasitesinin artırılması öngörülüyor. Özel sektörün bu yatırımlara teşvik edilmesi için vergi indirimleri ve hibe programları devreye alınacak.
İnsan kaynağı ve girişimcilik destekleri
Eylem planının bir diğer ayağı, yapay zeka alanında nitelikli insan kaynağı yetiştirmek. Üniversitelerde yapay zeka mühendisliği bölümlerinin sayısı artırılacak, lisansüstü programlar güçlendirilecek. Ayrıca, kısa süreli bootcampler ve sertifika programlarıyla mevcut çalışanların yeniden beceri kazanması sağlanacak. Girişimcilik ekosistemi için ise TÜBİTAK ve KOSGEB aracılığıyla yapay zeka odaklı start-up'lara özel destek paketleri sunulacak. Bu paketler, tohum sermayeden seri üretime kadar her aşamayı kapsıyor.
Zirvede, yapay zekanın etik kullanımına da vurgu yapıldı. Türkiye'nin yapay zeka etik ilkelerini belirleyen bir çerçeve oluşturacağı ve uluslararası standartlarla uyumlu çalışacağı ifade edildi. Veri gizliliği ve güvenliği konularında düzenlemelerin de eylem planı içinde yer alacağı belirtildi.
Türkiye'nin yapay zeka pazarında büyüme potansiyeli yüksek. 2023 yılında 2 milyar dolar civarında olan pazarın, 2030'a kadar 10 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Bu büyümeyi yakalamak için kamu-özel sektör işbirliğinin güçlendirilmesi ve hızlı harekete geçilmesi gerekiyor. Zirvede açıklanan eylem planı, beş yıllık bir perspektif sunuyor ve düzenli olarak güncellenmesi planlanıyor.
Ülkeler arasında yapay zeka yarışının kızıştığı bir dönemde, Türkiye'nin bu alandaki hamleleri, ekonomik rekabet gücü ve teknolojik bağımsızlığı açısından kritik önem taşıyor. Yerli yapay zeka çözümlerinin geliştirilmesi, aynı zamanda dışa bağımlılığı azaltacak ve milli güvenliğe katkı sağlayacak. Ancak başarı, bu planın kararlılıkla uygulanmasına ve küresel gelişmelerle eş zamanlı hareket edilmesine bağlı.
