Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, Yunanistan'ın, öğrenci sayısının yetersiz olduğu gerekçesiyle Batı Trakya Türk Azınlığı'na ait 8 ilkokulu kapatma kararına sert tepki gösterdi. Keçeli, yaptığı yazılı açıklamada, bu adımın uluslararası anlaşmalarla güvence altına alınan azınlık haklarını ihlal ettiğini belirtti ve kararın derhal geri alınması çağrısında bulundu.
Kararın Ayrıntıları
Yunanistan Eğitim Bakanlığı, Rodop ve İskeçe bölgelerinde bulunan 8 azınlık ilkokulunun, yeterli öğrenci kaydı olmadığı için kapatılacağını duyurdu. Kapatılacak okullar arasında Gümülcine'ye bağlı Musatafçıova, İskeçe'ye bağlı Kozlukebir ve Kızıldağ köylerindeki okullar da bulunuyor. Yunanistan, 2024-2025 eğitim yılı itibarıyla bu okulların faaliyetlerini sonlandıracağını açıkladı. Türk tarafı ise bu kararın, Batı Trakya Türk Azınlığı'nın eğitim hakkını hedef aldığını savunuyor.
Türkiye'nin Tepkisi
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, konuya ilişkin değerlendirmesinde, "Yunanistan'ın, Batı Trakya Türk Azınlığı'na ait ilkokulları kapatma kararını şiddetle kınıyoruz. Bu karar, Lozan Barış Antlaşması ve diğer uluslararası belgelerle güvence altına alınan azınlık haklarının açık bir ihlalidir. Yunanistan'ı bu yanlış karardan bir an önce dönmeye davet ediyoruz" ifadelerini kullandı. Keçeli, ayrıca Türkiye'nin Batı Trakya Türk Azınlığı'nın haklarını korumak için tüm diplomatik kanalları kullanacağını vurguladı.
Uluslararası Hukuk ve Azınlık Hakları
Batı Trakya Türk Azınlığı'nın statüsü, 1923 Lozan Barış Antlaşması ile belirlenmiştir. Antlaşma, Türk azınlığın eğitim, din ve kültürel haklarını güvence altına alır. Yunanistan'ın okul kapatma kararı, bu anlaşmanın ilgili maddelerine aykırı olarak değerlendiriliyor. Ayrıca, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve BM Azınlık Hakları Bildirgesi gibi belgeler de azınlıkların eğitim hakkını korur. Uzmanlar, Yunanistan'ın bu adımının uluslararası hukuk açısından tartışmalı olduğunu belirtiyor.
Geçmişteki Benzer Olaylar
Yunanistan'ın Batı Trakya'da Türk azınlığa yönelik okul kapatma uygulamaları yeni değil. Son yıllarda, özellikle öğrenci sayısındaki düşüş gerekçe gösterilerek birçok azınlık okulu kapatıldı. Türkiye ve sivil toplum kuruluşları, bu kapatmaların azınlığı asimile etme amacı taşıdığını iddia ediyor. 2022 yılında da benzer bir kararla 4 azınlık okulu kapatılmış, Türkiye o dönem de sert tepki göstermişti.
Batı Trakya Türk Azınlığı'nın nüfusu yaklaşık 150 bin civarındadır. Bölgede halen 100'den fazla azınlık okulu faaliyet göstermektedir. Ancak, kırsal kesimlerde nüfus azalması ve göç nedeniyle bazı okulların öğrenci sayısı düşmektedir.
Değerlendirme
Yunanistan'ın bu kararı, iki ülke arasında son yıllarda olumlu bir seyir izleyen ilişkileri olumsuz etkileme potansiyeli taşıyor. Türkiye'nin konuyu uluslararası platformlara taşıması muhtemel. Batı Trakya Türk Azınlığı'nın haklarının korunması, sadece hukuki bir mesele değil, aynı zamanda iki ülke arasındaki güven inşası açısından da önem taşıyor. Yunanistan'ın uluslararası yükümlülüklerine uygun davranması ve azınlık okullarını açık tutması bekleniyor.