Dışişleri Bakanlığı, İsrail'in işgal altında tuttuğu Batı Şeria'da yeni yasa dışı yerleşim birimlerinin inşasını onaylamasını sert bir dille kınadı. Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, bu adımın uluslararası hukuku ve Birleşmiş Milletler kararlarını açıkça ihlal ettiği vurgulandı. Açıklamada, İsrail'in bu tür tek taraflı eylemlerinin bölgedeki barış ve istikrarı tehdit ettiği belirtilerek, uluslararası toplumun sorumluluk almaya çağrıldığı ifade edildi.
İsrail'in yasa dışı yerleşim politikası
İsrail hükümeti, geçtiğimiz günlerde Batı Şeria'da yaklaşık 7 bin yeni konut inşa edilmesine onay verdi. Bu karar, özellikle Maale Adumim ve Givat Ze'ev gibi büyük yerleşim bölgelerinde yoğunlaşan genişleme planlarını içeriyor. Türkiye'nin tepkisi, bu tür adımların iki devletli çözüm vizyonunu baltaladığı ve Filistin topraklarının bütünlüğüne zarar verdiği yönünde. Dışişleri Bakanlığı, İsrail'in bu politikasının aynı zamanda bölgede gerginliği artırdığını ve şiddet sarmalını derinleştirdiğini kaydetti.
Uluslararası hukuk ve BM kararları
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 2334 sayılı kararı, Batı Şeria da dahil olmak üzere işgal altındaki Filistin topraklarında İsrail'in yerleşim faaliyetlerini yasa dışı ilan etmektedir. Türkiye, bu kararın uygulanmasını defalarca talep etmiş ancak İsrail'in yerleşim politikalarında bir geri adım atmadığına dikkat çekmiştir. Açıklamada, "İsrail'in uluslararası toplumun uyarılarına rağmen yerleşim faaliyetlerini sürdürmesi, iki devletli çözümün önündeki en büyük engellerden biridir" denildi.
Türkiye'nin kınama açıklaması, Arap Birliği ve İslam İşbirliği Teşkilatı gibi bölgesel örgütlerin de benzer tepkileriyle aynı döneme denk geldi. Filistin yönetimi, İsrail'in yerleşim kararını şiddetle kınarken, uluslararası toplumun yaptırım uygulaması çağrısında bulundu. ABD ve Avrupa Birliği ise İsrail'e itidal çağrısı yapmakla birlikte, somut adım atmaktan kaçındı.
Dışişleri Bakanlığı yetkilileri, Türkiye'nin Filistin davasına olan desteğinin süreceğini ve İsrail'in bu tür eylemlerine karşı diplomatik girişimlerini artırarak devam ettireceğini belirtti. Ayrıca, Türkiye'nin Birleşmiş Milletler nezdinde konuyu gündeme getirmeye hazırlandığı ifade edildi.
İsrail'in Batı Şeria'daki yerleşim politikası, 1967'den bu yana uluslararası hukukun ihlali olarak kabul edilmektedir. Bugüne kadar 250 binin üzerinde İsrailli yerleşimci, çeşitli teşviklerle Batı Şeria'ya yerleştirilmiştir. Bu durum, Filistinlilerin yaşam alanlarını daraltmakta ve iki devletli çözümün coğrafi olarak uygulanabilirliğini azaltmaktadır. Türkiye'nin sert tepkisi, bölgedeki statükonun sürdürülemez olduğunu ve uluslararası toplumun daha etkin müdahalede bulunması gerektiğini ortaya koymaktadır.
İsrail makamları ise yerleşim kararının güvenlik gerekçeleriyle alındığını savunurken, Filistin yönetimi bu adımı "savaş ilanı" olarak nitelendirdi. Türkiye'nin çağrısı, taraflar arasındaki diyaloğun yeniden başlatılması ve şiddetin sona erdirilmesi yönünde bir umut ışığı olarak değerlendirilebilir. Ancak İsrail'in mevcut hükümet yapısı ve koalisyon içindeki aşırı sağcı partilerin etkisi, yakın vadede yerleşim politikasında bir değişiklik beklenmediğini göstermektedir.
