Türkiye'de faturalanan elektrik tüketimi, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) verilerine göre 2023 yılının ikinci çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 7,5 oranında artarak 71,2 milyar kilovatsaat olarak gerçekleşti. Artışın başlıca nedenleri arasında sanayi üretimindeki toparlanma, hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi ve konutlarda artan elektrikli cihaz kullanımı gösteriliyor. Bu gelişme, elektrik faturalarının da yükselmesine yol açtı.
Sanayi ve konut tüketimindeki artış
EPDK raporuna göre, sanayi sektöründe elektrik tüketimi yüzde 8,2 artarken, konut abone grubunda yüzde 6,9 artış kaydedildi. Özellikle imalat sanayisindeki yüksek kapasite kullanım oranları ve yeni yatırımlar tüketimi yukarı çekti. Konutlarda ise pandemi sonrası evden çalışma alışkanlıklarının kalıcı hale gelmesi ve yaz aylarında klima kullanımının yaygınlaşması etkili oldu. Ticarethanelerde tüketim artışı yüzde 5,4 ile daha sınırlı kaldı.
Faturalara yansıyan zamlar
Artan tüketim, hane halkı ve işletmelerin faturalarına doğrudan yansıdı. 2023 yılının ilk yarısında elektriğe yapılan yüzde 15 ila 20 arasındaki zamlar, tüketim artışıyla birleşince ortalama bir konut abonesinin faturası geçen yıla göre yüzde 35 oranında yükseldi. Sanayi abonelerinde ise bu oran yüzde 28 seviyesinde gerçekleşti. Enerji uzmanları, doğal gaz fiyatlarındaki artışın elektrik üretim maliyetlerini de yükselttiğini belirtiyor.
EPDK, tüketicileri bilinçli kullanım konusunda uyararak, enerji verimliliği önlemlerinin önemine dikkat çekiyor. Kurum, özellikle eski beyaz eşyaların yenilenmesi ve yalıtım gibi uygulamaların fatura yükünü azaltabileceğini vurguluyor. Ayrıca, akıllı sayaç sistemlerinin yaygınlaştırılmasıyla tüketim alışkanlıklarının daha iyi takip edilebileceği ifade ediliyor.
2024 yılına girilirken, elektrik fiyatlarında yeni bir düzenleme beklenmiyor ancak küresel enerji fiyatlarındaki dalgalanmalar ve yurt içi talep artışı, gelecek dönemde faturaların yeniden gündeme gelebileceğine işaret ediyor. Özellikle yenilenebilir enerji yatırımlarının artırılması, uzun vadede maliyetleri düşürebilir ancak kısa vadede tüketicilerin yükü hafifletmek için tasarruf tedbirlerine yönelmesi gerekiyor.
Enerji bağımsızlığı hedefi doğrultusunda yerli kömür ve yenilenebilir kaynaklara ağırlık verilmesi planlanıyor. Bu kapsamda güneş ve rüzgar enerjisi santrallerinin kurulu gücünün artırılması, elektrik üretimindeki dışa bağımlılığı azaltarak fiyat istikrarına katkı sağlayabilir. Ancak bu yatırımların meyve vermesi zaman alacak.
