Türkiye, 2024 yılında tarımsal üretimde tarihi bir rekora imza attı. Dünya Bankası tarafından yayımlanan 2025 Tarımsal Hasıla Raporu'na göre, Türkiye'nin tarımsal hasılası ilk kez 80 milyar dolar barajını aşarak 83,2 milyar dolara ulaştı. Bu rakamla Türkiye, Avrupa ülkeleri arasında birinci sıraya yerleşirken, dünya sıralamasında ise yedinci oldu. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Türk tarımı tüm dünyaya meydan okuyor. Bu rekor, sektörün gücünü ve potansiyelini ortaya koyuyor" dedi.
Tarımsal hasıla neden arttı?
Rapora göre, Türkiye'nin tarımsal hasılasındaki bu büyük artışın arkasında birkaç temel faktör bulunuyor. Öncelikle, iklim koşullarının nispeten elverişli gitmesi ve sulama altyapısına yapılan yatırımlar verimi artırdı. Ayrıca, devlet tarafından sağlanan tarımsal destekler ve sübvansiyonlar, çiftçilerin daha modern teknikler kullanmasına olanak tanıdı. Özellikle sera tarımı ve örtü altı üretiminde ciddi bir artış kaydedildi. Bakan Yumaklı, "Devletimizin sağladığı destekler ve çiftçilerimizin azmi sayesinde tarımsal üretimimiz her yıl büyüyor" ifadelerini kullandı.
Dünya sıralamasında Türkiye
Dünya Bankası raporu, tarımsal hasılada ilk sırada 500 milyar dolarla Çin’in yer aldığını, onu 400 milyar dolarla Hindistan’ın izlediğini ortaya koydu. Amerika Birleşik Devletleri 300 milyar dolarla üçüncü, Brezilya 200 milyar dolarla dördüncü sırada yer alıyor. Endonezya ve Rusya’nın ardından gelen Türkiye, 83,2 milyar dolarla yedinci sırada bulunuyor. Avrupa’da ise Türkiye’yi Almanya, Fransa, İtalya ve İspanya takip ediyor. Bu sonuç, Türkiye’nin tarımsal potansiyelinin ne denli büyük olduğunu gösteriyor.
Tarımın ekonomiye katkısı
Tarım sektörü, Türkiye ekonomisinde önemli bir yere sahip. Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre, tarım sektörü 2024 yılında gayri safi yurt içi hasılaya (GSYH) yaklaşık %6 oranında katkı sağladı. Ayrıca istihdamda da büyük rol oynuyor; yaklaşık 5 milyon kişi tarım sektöründe çalışıyor. İhracatta da tarım ürünleri önemli bir paya sahip. 2024 yılında tarım ürünleri ihracatı 30 milyar dolar seviyesine ulaştı. Fındık, kuru kayısı, kiraz, incir gibi ürünlerde dünya lideri olan Türkiye, birçok üründe de ilk üçte yer alıyor.
Gelecek beklentileri
Bakan Yumaklı, önümüzdeki yıllarda tarımsal hasılanın daha da artacağını ve ilk 5 ülke arasına girme hedefi olduğunu belirtti. "Hedefimiz 100 milyar dolar hasıla. Bunun için AR-GE çalışmalarına, tohumculuğa ve sulama yatırımlarına devam edeceğiz" dedi. Ayrıca, tarımda dijital dönüşüm ve akıllı tarım uygulamalarının yaygınlaştırılması için de projeler yürütülüyor. Yumaklı, "Gençleri tarıma teşvik etmek için özel programlar başlattık. Tarımın geleceği parlak" diye ekledi.
Bu başarı, Türkiye’nin tarım politikalarının doğru yönde ilerlediğini ve küresel gıda güvenliğinde önemli bir aktör haline geldiğini gösteriyor. Ancak iklim değişikliği, su kaynaklarının azalması ve kırsal nüfusun azalması gibi zorluklar da sektörün önünde duruyor. Uzmanlar, sürdürülebilir tarım uygulamalarının yaygınlaştırılması ve suyun verimli kullanılması halinde Türkiye’nin ilk 5’e girme hedefine ulaşabileceğini belirtiyor.
