Türkiye, sigara tüketiminde endişe verici bir rekora imza attı. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Şevket Özkaya'nın verdiği bilgiye göre, Türkiye kişi başına düşen günlük ortalama sigara tüketiminde 17,1 adetle dünya birincisi konumunda. Bu rakam, küresel ortalamanın çok üzerinde ve ülke genelinde ciddi bir halk sağlığı sorununa işaret ediyor. Prof. Dr. Özkaya, Türkiye'de her iki erkekten birinin ve 18 yaş üstü her dört kadından birinin sigara kullandığını da sözlerine ekledi.
Tütün salgınında karamsar tablo
Açıklanan veriler, Türkiye'de tütünle mücadelenin beklenen başarıyı gösteremediğini ortaya koyuyor. Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) küresel tütün raporlarına göre, dünya genelinde günlük ortalama sigara tüketimi 15 adet seviyesindeyken, Türkiye'nin 17,1 adetlik ortalaması dikkat çekiyor. Prof. Dr. Özkaya, özellikle genç nüfus arasında sigaraya başlama yaşının düştüğüne dikkat çekerek, bu durumun gelecek için risk oluşturduğunu vurguluyor.
Sigara kaynaklı hastalıklar artıyor
Sigara kullanımı, akciğer kanseri, KOAH, kalp-damar hastalıkları ve felç gibi ciddi sağlık sorunlarının başlıca nedeni olmaya devam ediyor. Türkiye'de her yıl 100 binin üzerinde insan tütün kaynaklı hastalıklar nedeniyle yaşamını yitiriyor. Uzmanlar, bu tablonun ülke sağlık sistemi üzerinde de önemli bir yük oluşturduğuna işaret ediyor. Prof. Dr. Özkaya, sigara bırakma polikliniklerinin önemine dikkat çekerek, devletin sigarayı bırakmak isteyenlere ücretsiz tedavi imkânı sunduğunu hatırlatıyor.
Mücadelede yetersiz kalınıyor
Türkiye, 2009 yılında kapalı alanlarda sigara yasağı, 2013'te düz paket uygulaması gibi önemli adımlar atmıştı. Ancak son yıllarda tütün endüstrisinin agresif pazarlama stratejileri ve yeni nesil ürünlerin (elektronik sigara, ısıtılmış tütün ürünleri) yaygınlaşması, bu mücadelenin etkinliğini azalttı. Özellikle gençler arasında bu yeni ürünlerin cazip hale gelmesi, endişeleri artırıyor.
Uzmanlardan çağrı
Prof. Dr. Özkaya, sigara ile mücadelede kararlılığın artırılması gerektiğini belirterek, şu önerilerde bulundu: "Sigara fiyatlarının artırılması, tütün ürünlerinin reklam ve tanıtımının tamamen yasaklanması, bağımlılık tedavisinin yaygınlaştırılması ve toplumda sigara karşıtı bilincin oluşturulması için daha fazla çaba göstermeliyiz." Ayrıca, "Sigara içenlerin bir an önce bırakmaları için desteklenmesi, bu konuda toplumsal seferberlik ilan edilmesi şart" dedi.
Türkiye'nin bu olumsuz tablosu, hükümetin ve sivil toplum kuruluşlarının daha etkin politikalar geliştirmesi gerektiğini ortaya koyarken, sağlık ekonomistleri de sigaranın ülkeye maliyetinin yıllık milyarlarca dolara ulaştığını hesaplıyor. Kişisel düzeyde ise sigaranın sadece sağlık değil, ciddi bir ekonomik yük de getirdiği unutulmamalıdır. Uzmanlar, sigarayı bırakmanın her yaşta mümkün olduğunu ve en kısa sürede bu adımın atılmasının hayati önem taşıdığını vurguluyor.
